HOME
Tin Thế Giới
 
Ngoại giao Mỹ, Hàn, Nhật bàn về mối đe dọa Bắc Hàn
 



Các viên chức ngoại giao Hoa Kỳ, Nhật Bản và Nam Hàn tại cuộc họp ở Seoul hôm 18/10, để cùng hoạch định chính sách đối phó với những hành động mang tính gây rối của Bắc Hàn. AFP

(RFA): Các viên chức ngoại giao Hoa Kỳ, Nhật Bản và Nam Hàn mới kết thúc cuộc họp tại Seoul, để cùng hoạch định chính sách đối phó với những hành động mang tính gây rối của Bắc Hàn.
Tin tức được phổ biến cho hay cả 3 nước đồng ý tiếp tục gia tăng áp lực với Bình Nhưỡng, đẩy Bắc Hàn tới chỗ phải đình chỉ chương trình chế tạo võ khí hạt nhân và tên lửa đạn đạo.
Trong cuộc họp báo sau đó, Phụ tá ngoại trưởng Nam Hàn Lim Sung-nam tiết lộ chính phủ nước ông đang thảo luận về những biện pháp cấm vận, chế tài đối với Bắc Hàn, nhưng không cho biết những đề nghị nào đã được nói tới và bao giờ sẽ áp dụng.
RFA, 18/10/2017

--------------------
Bangladesh sẽ lập trại tỵ nạn lớn nhất thế giới

 



Trại tỵ nạn của người Hồi Giáo Rohingya ở dọc theo biên giới giữa Bangladesh và Miến Điện hôm 01/10/2017. AFP

(RFA): Bangladesh thông báo có kế hoạch xây dựng một trại tị nạn cho khoảng 800 ngàn người Hồi giáo Rohingya chạy từ Miến Điện sang nước này lánh nạn. Và trại tị nạn sắp được xây dựng này có thể xem là trại tị nạn lớn nhất trên thế giới hiện nay.
Hãng thông tấn AFP cho biết thông tin vừa nêu vào ngày 18 tháng 10.
Kể từ khi những cuộc xung đột bạo lực mới xảy ra hồi cuối tháng 8 tại bang Rakhine ở Myanamr, đến nay có khoảng 550.000 người thiểu số Rohingya bỏ nhà cửa chạy sang Bangladesh để tránh tình trạng mà họ khai bị binh sĩ, an ninh Miến đánh đập, bắn giết, đốt nhà, cướp của, hãm hiếp.
Hiện tại, khoảng 300 ngàn người Rohingya tạm trú trong các trại tị nạn ở Kutupalong và Nayapara từ những năm 1990. Những người mới đến có một số vào ở cùng những người cũ; còn hầu hết phải sống trong những trại tạm trú hay các ngôi làng bên ngoài hai khu vực đó và đứng trước nguy cơ có thể bị lây nhiễm bệnh tật.
Cơ quan tị nạn của Liên Hiệp Quốc ước tính có khoảng 65, 5 triệu người tị nạn trên thế giới đang sống ở các trung tâm đô thị hoặc trong những trại tị nạn chính thức lẫn không chính thức. Những trại tị nạn lớn hiện nay ở các quốc gia như Uganda, Kenya, Tanzania, Jordan và Thổ Nhĩ Kỳ với số lượng người đông đảo nhất vào khoảng 285 ngàn người.
RFA, 18/10/2017

--------------------
Philippines bắt góa phụ tuyển dụng dân quân

 



Người phụ nữ có tên Karen Aizha Hamidonbị (giữa) bị cơ quan công quyền Philippine bắt giữ do nổ lực truyền bá ý tưởng cực đoan và tuyển dụng hàng trăm người nước ngoài để bổ sung lực lượng nổi dậy Nhà nước Thánh chiến Hồi giáo IS từng chiếm đóng thành phố Marawi ở miền nam Philppines. AFP

(RFA): Một phụ nữ bị cơ quan công quyền Philippines bắt giữ do nổ lực truyền bá ý tưởng cực đoan và tuyển dụng hàng trăm người nước ngoài để bổ sung lực lượng nổi dậy Nhà nước Thánh chiến Hồi giáo IS từng chiếm đóng thành phố Marawi ở miền nam Philppines.
Bộ trưởng Tư pháp Philippines Vitaliano Aguirre cho biết như vừa nêu vào ngày 18 tháng 10 trong một cuộc họp báo.
Theo ông Vitaliano Aguirre, người phụ nữ bị bắt giữ có tên Karen Aizha Hamidon, là vợ góa của một cựu lãnh đạo của một nhóm cực đoan nhỏ ở Mindanao. Bà này bị Lực Lượng Đặc Biệt bắt giữ tại nhà riêng ở ngoại ô Manila cách đây tuần trước, và bị cáo buộc tội kích động nổi dậy.
Bà Hamidon bị buộc tội sử dụng phương tiện truyền thông xã hội và các ứng dụng nhắn tin để kêu gọi người nước ngoài tham gia cuộc nổi dậy của những phe hồi giáo cực đoan chiếm đóng thành phố Marawi.
Tin Reuters cho biết chuyên viên Philippines đã tìm thấy gần 300 nội dung mà bà Hamidon đăng tải trong nhóm chat bằng ứng dụng Telegram và WhatsApp. Nội dung “kêu gọi người Hồi giáo ở Philippines, Ấn Độ và Singapore hãy đến Marawi để thành lập một khu vực của Nhà nước Hồi giáo Iraq và Syria"
Bên cạnh đó, họ tìm thấy có khoảng 250 tên trong danh bạ lưu trữ, đa số là người nước ngoài. Những người trong danh sách này bị nghi ngờ là nhóm người ủng hộ Hồi giáo.
Bà Hamidon trong y phục màu đen, đã được xuất hiện trước giới truyền thông nhưng không được phép nói chuyện. Máy tính xách tay, điện thoại di động và các thiết bị điện tử của bà đang được các chuyên gia pháp y điều tra.
Theo Reuters, bà Hamidon kết hôn với Mohammad Jaafar Maguid, hay còn được gọi là Tokboy, là cựu lãnh đạo của nhóm cực đoan Ansar Al-Khilaf đã bị giết trong một cuộc đụng độ với cảnh sát vào tháng Giêng.
Sau đó bà chuyển sang đạo Hồi giáo.
Bộ trưởng Tư pháp Aguirre cho biết thêm bà Hamidon cũng có liên quan đến những kẻ cực đoan ở Singapore và Úc hiện đang bị giam giữ trong nước của họ.
Tuy nhiên, chuyên gia chống khủng bố Sidney Jones nghi ngờ rằng liệu bắt giữ bà Hamidon có thật sự mang lại hiệu quả hay không? Vì theo ông Jones cho biết, sự có mặt của bà Hamidon trong các cuộc trò chuyện của những người ủng hộ Hồi giáo đã không được hoan nghênh.
Nhưng theo Bộ trưởng Tư pháp Philippines Vitaliano Aguirre, đây là một diễn biến đáng hoan nghênh trong cuộc chiến chống khủng bố.
RFA, 18/10/2017

--------------------
Trung Quốc khai mạc Đại hội đảng cộng sản

 



Chủ tịch Tập Cận Bình phát biểu tại phiên khai mạc đại hội Đảng Cộng Sản Trung Quốc tại Đại lễ đường Nhân Dân ở Bắc Kinh hôm 18/10/2017 AFP

(RFA): Trong bài phát biểu dài hơn 3 tiếng đồng hồ trước cử tọa gồm khoảng 2.300 người tại đại lễ đường Nhân dân ở Bắc Kinh hôm 18/10 nhân khai mạc đại hội đảng cộng sản Trung Quốc, Chủ tịch Tập Cận Bình cam kết Trung Quốc sẽ tiếp tục thực hiện cải cách sâu về kinh tế và tài chính nhằm đạt được tăng trưởng có chất lượng cao.
Ông Tập Cận Bình nói Trung Quốc sẽ tiếp tục không chỉ mở cửa mà còn mở rộng hơn nữa, đẩy mạnh cải cách theo định hướng thị trường đối với tỷ giá ngoại tệ và hệ thống tài chính và để thị trường đóng vai trò quyết định trong việc phân phối nguồn lực của thị trường.
Người đứng đầu nhà nước và Đảng Cộng sản Trung Quốc cũng nói chính phủ sẽ tiến hành việc làm sạch các quy định và thực hành đã cản trở một thị trường thống nhất và sự cạnh tranh công bằng. Ông ủng hộ sự phát triển của doanh nghiệp tư nhân và khuyến khích mọi loại hình thể nhân của thị trường.
Chủ tịch Tập Cận Bình đồng thời cũng khẳng định chính phủ sẽ tiếp tục ủng hộ các doanh nghiệp nhà nước, đẩy mạnh việc đổi mới trong các doanh nghiệp nhà nước.
Những gì Chủ tịch Tập Cận Bình phát biểu tại đại hội Đảng 19 cũng là những gì mà ông đã cam kết trong suốt 5 năm cầm quyền vừa qua tại Trung quốc, tức là đẩy mạnh vai trò của các nguồn lực thị trường tự do, đảm bảo tăng trưởng kinh tế ổn định hơn.
Tuy nhiên các chuyên gia kinh tế cho rằng việc tự do hóa thị trường chỉ đóng vai trò thứ yếu trong các ưu tiên của ông Tập là hướng vào chính sách kinh tế nhà nước tập trung và ổn định.
Trong tạp chí kinh tế tuần này của Đài Á Châu Tự Do, chuyên gia kinh tế Nguyễn Xuân Nghĩa đã chỉ ra chiến dịch của ông Tập Cận Bình nhằm đả kích tội đầu cơ của các tập đoàn tư doanh và hạn chế các doanh nghiệp đầu tư ra nước ngoài, bắt doanh nghiệp tư nhân gánh một phần lỗ của quốc doanh như trong trường hợp của các doanh nghiệp lớn như Tencent hay Alibaba. Theo kinh tế gia Nguyễn Xuân Nghĩa, sau 30 năm mở cửa, Trung Quốc đã có 30 triệu doanh nghiệp tư nhân với mức lời bình quân cỡ 7% một năm trong khi mức lời của quốc doanh chỉ ở khoảng 3%.
Chủ tịch Tập Cận Bình trong bài phát biểu của mình cũng đưa ra mục tiêu đưa Trung Quốc trở thành quốc gia dẫn đầu có tầm ảnh hưởng toàn cầu từ nay đến 2050.
Để đạt được mục tiêu này ông để ra ra mục tiêu giai đoạn 2020 đến 2035 là mở rộng tầng lớp trung lưu, thu hẹp khoảng cách giàu nghèo. Ông Tâp nói đến năm 2035 Trung Quốc phải trở thành một quốc gia hiện đại hóa về cơ bản và có nền kinh tế sáng tạo và đến năm 2050 sẽ trở thành một cường quốc hiện đại.
Tuy nhiên các phân tích gia quốc tế lo ngại là chính phủ Trung Quốc trong thời gian tới sẽ tiếp tục chú trọng vào tăng trưởng kinh tế ở mức độ cao và điều này có thể dẫn đến làm tăng nợ chính phủ.
Theo ước tính của ngân hàng ANZ, để đạt được mục tiêu là một nền kinh tế sáng tạo và đuổi kịp mức độ phát triển của Nam Hàn vào thời điểm hiện tại vào năm 2035, Trung Quốc cần đưa thu nhập nội địa đầu người lên thêm trung bình 6.6% một năm tính theo giáo trị của đồng đô la Mỹ ở năm 2017.
Xiết chặt quản lý mạng trước đại hội
Ngay trước khi diễn ra đại hội đảng 19, các công ty mạng ở Trung Quốc đã ngăn cản người dùng mạng xã hội đổi tên hay hình ảnh của mình trên mạng.
Những mạng xã hội phổ biến ở Trung Quốc hiện nay chịu tác động này là WeChat, QQ, Weibo. Thậm chí mạng trả tiền Alipay của Alibaba cũng chịu ảnh hưởng nhưng chủ yếu là với người dùng có tài khoản đăng ký trong nước.
WeChat thông báo cho người dùng hôm 17/10 là mạng này sẽ tiến hành bảo trì từ ngày 17/10 đến tận cuối tháng. Người dùng vì vậy không thể thay đổi hình ảnh và tên tài khoản của mình.
Việc cấm này được cho là để tránh tình trạng người dùng đưa các hình ảnh hay khẩu hiệu giống như phong trào đòi dân chủ ở Hong Kong hồi năm 2014 khi hàng loạt người dùng Facebook đổi hình ảnh của họ sang hình chiếc nơ vàng để ủng hộ phong trào cách mạng cây dù.
Đồng thời ứng dụng tin nhắn WhatsApp trong vài tuần qua cũng thường xuyên bị gián đoạn.
Trong bài phát biểu ở phiên khai mạc đại hội đảng, Chủ tịch Tập Cận Bình nói đảng cộng sản sẽ cung cấp thêm nội dung trực tuyến tốt hơn và đưa vào một hệ thống dành cho quản lý internet kết nối đảm bảo một môi trường mạng sạch.

Bắc Hàn gửi thông điệp mừng đại hội đảng Trung Quốc
Trong khi đó, Bắc Hàn, nước đồng minh lâu năm của Trung Quốc cũng nhân dịp này gửi một thông điệp chúc mừng đến Đảng Cộng sản Trung Quốc.
Thông điệp gồm ba đoạn được hãng tin KCNA của Bắc Hàn loan tải, viết Đảng Lao Động Triều Tiên nồng nhiệt chúc mừng đại hội 19 của Đảng Cộng Sản Trung Quốc và gửi lời chào nồng ấm đến tất cả các đảng viên và người dân Trung Quốc.
Thông điệp viết người dân Trung Quốc đã có những bước tiến lớn trong việc hoàn thành xây dựng xã hội chủ nghĩa và Bắc Hàn rất mừng về điều này.
Lời chúc lần này của Bắc Hàn khác với lời chúc hồi năm 2012 vì đã không đưa ra những lời nói đề cao mối quan hệ lịch sử giữa hai nước. Trong lời chúc hồi năm 2012, Bắc Hàn đã ca ngơi Chủ tịch Hồ Cẩm Đào.
Lời chúc lần này chỉ nói đảng Lao động Triều Tiên sẽ bảo vệ mối quan hệ hữu nghị giữa hai nước đã được vun đắp bởi thế hệ trước của hai đảng và nhà nước và tiếp tục được phát triển qua các thế hệ kế tiếp.
RFA, 18/10/2017

--------------------
Triều Tiên: Chiến tranh hạt nhân có thể nổ ra bất cứ lúc nào

 

Dân chúng theo dõi bản tin tường trình vụ phóng phi đạn của Triều Tiên hôm 16/9/17 với hình ảnh tươi cười của lãnh tụ Kim Jong Un

(VOA): Bán đảo Triều Tiên đang ‘nóng’ tới mức ‘nhấn nút là bắn’ và một cuộc chiến hạt nhân có thể nổ ra bất cứ lúc nào, phó đại sứ Triều Tiên tại Liên hiệp quốc cảnh cáo.
Phát biểu trước ủy ban giải giới hạt nhân của Đại hội đồng Liên hiệp quốc, ông Kim In-ryong tuyên bố Triều Tiên là quốc gia duy nhất trên thế giới gánh chịu ‘mối đe dọa hạt nhân trực tiếp và kinh khủng như thế’ từ Hoa Kỳ kể từ thập niên 70 và nhấn mạnh rằng Bình Nhưỡng có quyền sở hữu võ khí hạt nhân để tự vệ.
Ông Kim viện dẫn các cuộc tập trận quy mô hằng năm sử dụng ‘tài sản hạt nhân’ và nói rằng đây là chuyện còn nguy hiểm hơn điều mà ông gọi là kế hoạch của Mỹ muốn mở ‘chiến dịch ngầm nhắm lật đổ lãnh đạo tối cao của chúng tôi.’
Vẫn theo lời phó đại sứ Triều Tiên, năm nay, Bình Nhưỡng đã hoàn thành lực lượng hạt nhân nhà nước và trở thành một cường quốc hạt nhân ‘đủ lông đủ cánh’ sở hữu công cụ chuyển giao các loại võ khí kể cả bom nguyên tử, bom khinh khí, và tên lửa đạn đạo xuyên lục địa.
“Toàn bộ lục địa Hoa Kỳ nằm trong tầm ngắm của chúng tôi và nếu Mỹ dám xâm lược lãnh thổ thiêng liêng của chúng tôi dù chỉ một li, sẽ khó thoát khỏi trừng trị mạnh tay của chúng tôi ở bất cứ nơi đâu trên thế giới,” ông Kim đe dọa.
Tổng thống Nga, Vladimir Putin, đầu tuần này tuyên bố Moscow đang cắt các quan hệ kinh tế, khoa học và các mối quan hệ khác với Bình Nhưỡng tuân thủ các biện pháp chế tài của Liên hiệp quốc.
Liên hiệp Châu Âu cũng vừa loan báo các biện pháp trừng phạt mới nhắm vào Bình Nhưỡng vì phát triển võ khí hạt nhân và phi đạn đạn đạo.
Ngoại trưởng Mỹ, Rex Tillerson, ngày 16/10 tuyên bố các nỗ lực ngoại giao giải quyết khủng hoảng Triều Tiên ‘sẽ tiếp tục cho tới khi nào quả bom đầu tiên rơi xuống.’
Phó đại sứ Triều Tiên tại Liên hiệp quốc nói kho võ khí hạt nhân và phi đạn của nước ông là một ‘tài sản chiến lược quý báu, không thể đảo ngược hay đổi chác’ dù, vẫn theo lời ông, Triều Tiên vẫn hy vọng một thế giới phi hạt nhân.
“Triều Tiên kiên định ủng hộ việc xóa bỏ hoàn toàn võ khí hạt nhân và các nỗ lực phi hạt nhân hóa trên toàn thế giới, nhưng chừng nào mà Mỹ vẫn còn khước từ hiệp ước [cấm phổ biến võ khí hạt nhân] và vẫn còn liên tục đe dọa, hăm dọa Triều Tiên bằng võ khí hạt nhân…thì Triều Tiên chưa tính đến chuyện tham gia vào hiệp ước,” đại diện của Bình Nhưỡng tại Liên hiệp quốc tuyên bố.
Theo AP
VOA, 18/10/2017

--------------------
Mỹ: Phải sẵn sàng cho tình huống xấu nhất về Triều Tiên

 

Thứ trưởng Ngoại giao Mỹ John J. Sullivan

(VOA): Một giới chức hàng đầu của Mỹ ngày 17/10 khẳng định Hoa Kỳ phải chuẩn bị cho tình huống xấu nhất nếu không đạt được giải pháp ngoại giao về các chương trình phát triển phi đạn và hạt nhân của Triều Tiên.
Sau cuộc họp với người đồng nhiệm Nhật Bản ở Tokyo bàn về các nỗ lực chung chống lại Triều Tiên, Thứ trưởng Ngoại giao John Sullivan nhấn mạnh:
“Trọng tâm của chúng ta tại Bộ Ngoại giao nhân danh Tổng thống Trump là dựa trên ngoại giao để giải quyết vấn đề xuất phát từ phía Triều Tiên, chương trình võ khí hạt nhân và phi đạn đạn đạo của họ. Tuy nhiên, chúng ta phải, cùng với các đồng minh Nhật, Hàn và các nơi khác, chuẩn bị cho tình huống xấu nhất trong trường hợp ngoại giao thất bại.”
Ông Sullivan ngày 18/10 tiếp tục chuyến công du sang Nam Hàn để họp ba bên với những người đồng cấp phía Nam Hàn và Nhật Bản.
VOA, 18/10/2017

--------------------
Trước thềm Đại hội Đảng, báo đài Trung Quốc tôn vinh Tập Cận Bình

 

A paramilitary policeman stands guard before a giant portrait of late Chinese Chairman Mao Zedong at the Tiananmen gate, a day before the 19th National Congress of the Communist Party of China begins, in Beijing, China, October 17, 2017.

(VOA): Các cơ quan ngôn luận của Đảng Cộng sản Trung Quốc đồng loạt đăng các bài xã luận trước thềm Đại hội Đảng trong đó nhấn mạnh vai trò của Chủ tịch Tập Cận Bình - một chỉ dấu cho thấy ông Tập sẽ củng cố hơn nữa quyền lực - trong khi truyền thông quốc tế nhận định ông Tập sẽ trở thành lãnh đạo quyền lực nhất của Trung Quốc trong nhiều thế hệ.
Đảng Cộng sản Trung Quốc khai mạc Đại hội toàn quốc lần thứ 19 vào Thứ Tư ngày 18/10. Tại Đại hội này, ông Tập sẽ được bầu vào vị trí Tổng Bí thư thêm một nhiệm kỳ nữa. Đại hội cũng bầu các ủy viên mới vào Thường vụ Bộ Chính trị, cao quan lãnh đạo tối cao của Đảng Cộng sản Trung Quốc, thay cho năm ủy viên đến tuổi nghỉ hưu.
Đại hội dự kiến sẽ sửa đổi Điều lệ Đảng để đưa vào học thuyết mang tên Tập Cận Bình. Nếu điều này trở thành hiện thực, ông Tập sẽ đưa vị thế của mình lên ngang hàng với Mao Trạch Đông và Đặng Tiểu Bình - những lãnh tụ của Đảng được tôn vinh với tư tưởng và lý luận được ghi vào Điều lệ Đảng.
Ngoài Chủ tịch Tập Cận Bình và Thủ tướng Lý Khắc Cường gần như chắc chắn sẽ ở lại thêm một nhiệm kỳ nữa, ông Vương Kỳ Sơn, chủ nhiệm Ủy ban Kiểm tra Kỷ luật Trung ương, theo suy đoán sẽ được giữ lại trong Thường vụ Bộ Chính trị, mặc dù ông đã đến tuổi nghỉ hưu. Tuy nhiên, kể từ sau thời Đặng Tiểu Bình, không có ai ở Trung Quốc vượt qua được giới hạn về tuổi tác.
Thành phần mới của Thường vụ Bộ Chính trị sẽ hé lộ ai sẽ là nhân vật chủ chốt trong thế hệ lãnh đạo thứ Sáu, sẽ thay hai ông Tập-Lý lên lãnh đạo Trung Quốc tại Đại hội Đảng lần sau vào năm 2022.
Trong bài xã luận dưới tiêu đề: “Mở ra phương trời mới cho Chủ nghĩa xã hội đặc sắc Trung Quốc”, tờ Nhân dân Nhật báo, cơ quan ngôn luận của Đảng Cộng sản Trung Quốc, đã viết rằng Trung Quốc đã đạt được “những kết quả quan trọng mang tính lịch sử trong cải cách mở cửa và trong hiện đại hóa xã hội chủ nghĩa” trong vòng năm năm qua là nhờ vào sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản Trung Quốc với Chủ tịch Tập Cận Bình là hạt nhân.
Tờ báo này cũng cho rằng nhờ vào chiến lược “Bốn Toàn diện” mà kinh tế, khoa học, kỹ thuật và quốc phòng của Trung Quốc đã phát triển mạnh mẽ trong năm năm qua. Nhờ đó mà sức mạnh quốc gia tổng thể, ảnh hưởng quốc tế của Trung Quốc không ngừng lớn mạnh.
“Bốn Toàn diện” chính là học thuyết do chính ông Tập đưa ra và nhiều khả năng sẽ được ghi vào Điều lệ Đảng tại Đại hội lần này để ghi nhận di sản của ông Tập. Trước đây những người tiền nhiệm của ông Tập là Giang Trạch Dân và Hồ Cẩm Đào cũng đưa các học thuyết “Ba đại diện” và “Phát triển khoa học” vào Điều lệ Đảng nhưng không được nêu tên như Tư tưởng Mao Trạch Đông hay Lý luận Đặng Tiểu Bình.
“Bốn Toàn diện” bao gồm xây dựng xã hội khá giả toàn diện, cải cách kinh tế-xã hội sâu sắc toàn diện, xây dựng một nền pháp trị toàn diện và thực hiện kỷ luật Đảng một cách toàn diện.
Học thuyết của ông Tập đã được Nhân dân nhật báo ca ngợi:
“Đặc biệt, các bài diễn văn, ý tưởng, tư tưởng và chiến lược mới của Tổng bí thư Ban chấp hành Trung ương Tập Cận Bình đã thúc đẩy nhận thức của Đảng về quản trị, xây dựng chủ nghĩa xã hội và phát triển xã hội lên một tầm cao mới và đã xây dựng một hệ thống lý thuyết khoa học toàn diện.”
“Đó cũng là thành tựu mới nhất trên con đường điều chỉnh Chủ nghĩa Mác sao cho phù hợp với điều kiện cụ thể của Trung Quốc và xây dựng một chân trời mới của Chủ nghĩa Mác trong xã hội Trung Quốc hiện đại.”
Tờ báo này cho rằng Trung Quốc “đang tiến gần đến mục tiêu sự phục hưng vĩ đại của đất nước Trung Hoa hơn bao giờ hết và đang có đầy đủ tự tin và khả năng để thực hiện giấc mơ đó.”
Trong khi đó, tờ Hoàn cầu Thời báo ca ngợi vai trò của ông Tập đối với sự phát triển của Giải phóng Quân Trung Quốc PLA.
Trong bài xã luận có tiêu đề “Những thành tích của quân đội Trung Quốc có lợi cho lợi ích quốc gia và trật tự quốc tế”, Hoàn cầu Thời báo cho rằng quân đội Trung Quốc “đã có tiến bộ phi thường” trong năm năm qua dưới sự lãnh đạo của chủ tịch Quân ủy Trung ương Tập Cận Bình.
“Quân ủy Trung Quốc do Chủ tịch Tập Cận Bình chỉ đạo đã trước sau như một thúc đẩy cải cách quân đội theo nguyên tắc pháp trị và gắn kết quân đội-dân sự,” tờ báo này viết.
Hoàn cầu Thời báo nêu lên một loạt thành tựu của Quân đội Trung Quốc nhờ sự lãnh đạo của ông Tập, như chống tham nhũng trong quân đội một cách không khoan nhượng, với việc trừng trị hơn 100 sĩ quan cao cấp, kể cả các phó chủ tịch Quân ủy như Từ Tài Hậu, Quách Bá Hùng; cải tổ bốn tổng cục, sắp xếp bảy quân khu thành các quân khu Đông, Tây, Nam, Bắc và Trung tâm, cũng như đẩy mạnh sự tìm tòi sáng tạo trong công nghệ quốc phòng.
Tờ Daily Telegraph của Anh nhận định rằng tại Đại hội này, ông Tập sẽ củng cố quyền lực của mình để trở thành “lãnh đạo uy quyền nhất của Trung Quốc kể từ thời Mao Trạch Đông”.
“Sau năm năm thanh trừng các đối thủ chính trị, bóp nghẹt những lời chỉ trích và tạo dựng được sự ủng hộ của dân chúng đối với chiến dịch chống tham nhũng và phục hưng Trung Quốc, ông Tập đang ở một vị thế vững chắc để chủ trì việc sắp xếp nhân sự mới của Đảng, và đưa vào những người trung thành với ông ấy,” tờ báo này nhận định.
“Chủ tịch Trung Quốc cũng phải đưa ra kế hoạch cho nhiệm kỳ thứ hai dựa trên mục tiêu lớn của ông Tập là đảm bảo chính trị ổn định và kinh tế thịnh vượng ở trong nước và đưa Trung Quốc lên địa vị siêu cường trên trường quốc tế.”
Tờ báo này cũng cho rằng hiện chưa rõ ông Tập có tiếp tục nắm quyền sau năm 2022 hay không. Chỉ dấu về việc này là liệu Ban Thường vụ Bộ Chính trị mới sẽ có những gương mặt được dự định sẽ kế vị ông Tập hay không và liệu ông Vương Kỳ Sơn, một đồng minh thân cận của ông Tập, có phá vỡ quy định về tuổi tác để ở lại hay không.
“Đại hội lần này sẽ bị ông Tập và học thuyết của ông Tập bao trùm,” ông Kerry Brown, một nhà cựu ngoại giao của Anh từng làm việc ở Trung Quốc, được Daily Telegraph dẫn lời nói.
Tờ báo này cũng cho rằng ông Tập cũng đã giành được sự ủng hộ rộng rãi của dân chúng Trung Quốc nhờ ông thúc đẩy các mục tiêu tinh thần dân tộc và thực thi mạnh mẽ chiến dịch chống tham nhũng.
Vũ Tiểu Minh, một thương gia ở Bắc Kinh, được dẫn lời nói rằng ông “khâm phục ông Tập” vị đã giúp “nâng cao ảnh hưởng của Trung Quốc trên trường quốc tế”.
“Trung Quốc cần một lãnh đạo mạnh mẽ. Không thể có một nền dân chủ toàn diện ở Trung Quốc bởi vì dân số của chúng tôi quá đông,” thương gia này nói.
Ông Hồ Giai, một nhà hoạt động dân chủ nổi tiếng của Trung Quốc thì cho rằng ông Tập Cận Bình giống như một vị “hoàng đế của Trung Quốc”.
“Tập thậm chí còn quyền lực hơn cả Putin, nên tôi sẽ không thấy ngạc nhiên nếu ông ấy nắm quyền thêm 10 năm nữa,” ông Hồ được Daily Telegraph dẫn lời nói.
Hãng tin Reuters thì nhận định rằng ở Trung Quốc đang có một thế hệ có thể được gọi là “thế hệ phục tùng”, không quan tâm đến chính trị mà chỉ lo việc riêng tư.
“Họ lớn lên trong sự ổn định và cuộc sống tương đối thoải mái, cộng với lúc nào cũng nghe tuyên truyền nên họ có tinh thần yêu nước sâu sắc,” hãng tin này viết.
Cô Đàm Lệ Quyên, một nhà tư vấn quản lý tài sản cao cấp, bày tỏ sự tin tưởng đối với ông Tập, người được gọi thân mật là “Tập Đại đại” có nghĩa là “Bác Tập”.
“Tôi hiểu Tập Đại đại. Ông ấy quản lý đất nước bằng cái nhìn tổng thể. Những người dân nhỏ nhoi của chúng tôi chỉ nên phục tùng... Tôi có thể chấp nhận được.”
“Ông ấy đã đạt được một số thành tựu và lợi thế trên mặt trận chính trị, chẳng hạn chúng tôi đã trở nên mạnh hơn trong việc bảo vệ chủ quyền đất nước ở nước ngoài. Hiện giờ nếu ra nước ngoài, chúng tôi có thể cảm nhận rõ ràng sự tôn trọng mà các nước khác dành cho Trung Quốc. Đó là khởi đầu tốt. Khi đất nước mạnh thì người dân sẽ mạnh,” cô Đàm được dẫn lời nói.
VOA, 18/10/2017

--------------------
Liệu Mỹ còn giữ cam kết luôn bảo vệ đồng minh châu Á?

 

Hệ thống phòng thủ phi đạn THAAD của Mỹ (ảnh tư liệu)

(VOA): Có một sự ủng hộ đang tăng tại Nam Hàn và Nhật Bản đối với dự tính triển khai vũ khí hạt nhân của Mỹ trước mối đe dọa hạt nhân đang ngày một tăng của Bắc Hàn, và cũng liên quan đến sự lo ngại trong công chúng rằng các đồng minh không thể còn trông nhờ hoàn toàn vào các biện pháp răn đe hạt nhân của Mỹ nữa.
Cơ quan Tình báo Quốc phòng của Mỹ ước tính Bình Nhưỡng có đến 60 vũ khí hạt nhân, và có thể đã chế tạo thành công đầu đạn hạt nhân thu nhỏ để gắn vào tên lửa mà hiện nay Bình Nhưỡng có khoảng 1.000 chiếc.
Nhưng điều đang thay đổi các tính toán về an ninh của cả Mỹ và châu Á là sự tiến bộ quá nhanh của Bắc Hàn trong việc phát triển tên lửa đạn đạo liên lục địa, gọi tắt là ICBM, có thể bắn đến đại lục Hoa Kỳ.
Sự phát triển này của Bắc Hàn đang tạo nên mối lo ngại rằng Washington không thể chấp nhận rủi ro chiến tranh hạt nhân với Bình Nhưỡng để thực thi cam kết bảo vệ an ninh cho các đồng minh châu Á từ lâu nay.
Ông Park In-koon của Viện Nghiên cứu Triều Tiên và là cựu thứ trưởng ngoại giao của Nam Hàn nói rằng: “Công chúng có những nghi ngờ rằng Washington sẽ không thực sự bảo vệ cho Seoul hoặc Tokyo với cái giá phải trả là Washington, Seattle hay New York." Ông Park đã điều giải cho một hội đồng các chuyên gia về mối đe dọa hạt nhân Bắc Hàn tại Diễn đàn Kiến thức Thế giới diễn ra ở Seoul hôm thứ Ba 17/10.
Trong chiến dịch vận động tranh cử tổng thống Mỹ, ứng cử viên Donald Trump đã gieo rắc những nghi ngờ đối với cam kết an ninh của Mỹ với các đồng minh trong khu vực, khi ông nói rằng ông sẽ xem xét việc rút quân đội Mỹ ra khỏi khu vực và để cho các đồng minh châu Á-Thái Bình Dương có vũ khí hạt nhân nếu các nước này không tăng chi phí quốc phòng trả cho Mỹ. Tuy nhiên kể từ khi ông Trump lên nhậm chức tổng thống, chính quyền của ông đã đề nghị nhiều nhiều biện pháp nhằm bảo đảm cam kết của Mỹ đối với các đồng minh.
Một cuộc thăm dò dư luận hồi tháng 9 cho thấy 60% người Nam Hàn ủng hộ việc nước họ nên tự có khả năng răn đe hạt nhân, hoặc là thông qua việc Mỹ triển khai vũ khí hạt nhân ở Nam Hàn, hoặc là Seoul tự phát triển vũ khí hạt nhân.
Còn tại Nhật Bản, nước duy nhất từng bị tấn công bằng vũ khí hạt nhân, chỉ có 9% ủng hộ việc nước này có vũ khí hạt nhân trong một cuộc thăm dò dư luận hồi tháng 7. Nhưng hai vụ Bắc Hàn bắn tên lửa đạn đạo tầm trung bay ngang qua lãnh thổ Nhật Bản hồi gần đây đã khiến tỉ lệ ủng hộ đối với nỗ lực của Thủ tướng theo chính sách bảo thủ Shinzo Abe nhằm tăng cường khả năng quốc phòng đang tăng lên.
Hồi tháng 9, cựu bộ trưởng quốc phòng Shigeru Ishiba đã công khai hỏi rằng liệu Nhật Bản có còn tin tưởng là Mỹ sẽ bảo vệ cho nước ông.
Nhật Bản có ngành công nghiệp năng lượng công nghiệp hạt nhân dân sự, và được cho là có đủ nguyên liệu hạt nhân để có thể nhanh chóng phát triển vũ khí hạt nhân, một khi họ quyết định làm như vậy.
Phản đối chiến lược
Nhưng có nhiều tranh luận tại cả Seoul lẫn Tokyo chống lại việc Mỹ triển khai vũ khí hạt nhân trong khu vực.
Một trong những tranh cãi đó là một động thái như vậy chẳng khác gì việc hợp thức hóa cho chương trình hạt nhân của Bắc Hàn, đồng thời làm suy yếu đáng kể cam kết của cộng đồng quốc tế tiếp tục áp lực buộc Triều Tiên phi hạt nhân bằng các biện pháp chế tài kinh tế.
Trung Quốc từ chỗ đang hợp tác trong nỗ lực kiềm chế Bắc Hàn sẽ chuyển sang đối phó với mối đe dọa an ninh bằng hạt nhân, nhất là từ Nhật Bản, nước đã từng có một lịch sử quân sự hung hãn ở châu Á.
Ông Shu Feng, giám đốc Viện Nghiên cứu Quốc tế của Đại học Nam Kinh, Trung Quốc, nhận định: “Nhật Bản đang tìm cách lợi dụng một yếu tố gì đó từ Bắc Hàn để phát triển quân sự trở lại. Điều đó sẽ làm Trung Quốc lo ngại lớn.”
Nhật Bản và Nam Hàn cũng sẽ vi phạm Hiệp ước cấm phổ biến hạt nhân mà hai nước này đã cam kết sẽ là các quốc gia không có vũ khí hạt nhân và có thể bị quốc tế trừng phạt.
Liên hiệp quốc cũng cũng có thể áp dụng các lệnh trừng phạt kinh tế và ngoại giao đối với Nam Triều Tiên nếu nước này phát triển vũ khí hạt nhân.
Từ góc nhìn quân sự, việc triển khai vũ khí hạt nhân chiến lược của Mỹ tại Nam Hàn không mang ý nghĩa gì lớn. Các loại vũ khí chiến lược mà Mỹ rút khỏi Bán đảo Triều Tiên vào thập niên 1990 được cho là những vũ khí đã lỗi thời. Các nhà phân tích nói rằng giờ đây Mỹ bố trí vũ khí hạt nhân của họ trong các tàu ngầm và máy bay tại những địa điểm không được tiết lộ.
Triển khai vũ khí hạt nhân tại những địa điểm cố định ở Nam Hàn không những mất đi yếu tố bất ngờ, mà lại còn làm mục tiêu thu hút Bắc Hàn nhắm vào tấn công.
Nỗ lực đối phó với mối đe dọa hạt nhân Bắc Hàn của Hoa Kỳ vác các đồng minh Seoul và Tokyo cho tới nay là phát triển các hệ thống chống tên lửa và các loại vũ khí quy ước.
Nhật Bản đặt mua các hệ thống tên lửa không-đối-không tầm trung tiên tiến AIM 120C-7, gọi tắt là AMRAAM, trị giá 113 triệu đôla của Mỹ.
Quân đội Mỹ cũng đã triển khai các hệ thống phòng thù tên lửa THAAD tại Nam Triều Tiên.
Brian Padden VOA
18/10/2017

--------------------
Ba hãng tư nhân đề nghị mở lại tìm kiếm máy bay mất tích MH370

 

Thiết bị Bluedin-21 của Hải quân Mỹ được đưa đến dò tìm đáy biển ở nam Ấn Độ dương (ảnh tư liệu ngày 14/4/2014).

(VOA): Ba công ty tư nhân đề nghị chính phủ Malaysia rằng họ sẽ mở lại cuộc tìm kiếm chiếc máy bay của hãng hàng không Malaysian Airlines bị mất tích.
Bộ trưởng Giao thông Liow Tiong Lai hôm thứ Ba 17/10 nói rằng Malaysia nhận được đề nghị của các công ty Ocean Infinity chuyên thám hiểm đáy biển có trụ sở ở Mỹ, Furgo của Hà Lan và một công ty không nêu tên của Malaysia. Ông Lai nói với các phóng viên báo chí rằng chính phủ chưa quyết định mở lại cuộc tìm kiếm chiếc máy bay mất tích số hiệu MH370 của hãng hàng không Malaysian Airlines. Công cuộc tìm kiếm chiếc máy bay này trên một diện tích 120.000 kilômét vuông đáy biển ở phía nam của Ấn Độ dương, tiêu tốn 160 triệu đôla, đã kết thúc hối tháng 1 mà không có kết quả gì.
Chiếc Boeing 777 biến mất vào ngày 8/3/2014 trong lúc đang bay từ Kuala Lumpur đến Bắc Kinh, chở theo tất cả 239 người, gồm hành khách và phi hành đoàn. Không một dấu vết nào của chiếc máy bay được tìm thấy, ngoại trừ ba mảnh vỡ bị sóng biển đánh vào bờ tại ba nơi khác nhau ven Ấn Độ dương.
Các nhà điều tra đề nghị di chuyển vị trí tìm kiếm lên hướng bắc trên một khu vực rộng 25.000 kilômét vuông giáp ngay phía bắc khu vực đã được dò tìm. Đề nghị đó không được Malaysia và các nước đối tác trong cuộc tìm kiếm là Australia và Trung Quốc chấp nhận. Họ nói rằng không có bằng chứng thuyết phục nào mới về vị trí chính xác của chiếc máy bay mất tích.
Ông Lai không trả lời cây hỏi của các hãng tin Australia rằng Kuala Lumpur đã gần đi đến chỗ chấp nhận đề nghị cua các công ty tư nhân và sẽ mở lại công cuộc tìm kiếm. Ông nói chưa có quyết định nào được đưa ra cho đến khi vấn đề được thảo luận xong với các đối tác Trung Quốc và Australia.
VOA, 17/10/2017

--------------------
Trung Quốc “không đẹp” trong mắt Châu Á

 

Một bảng hiệu chào mừng Đại hội đảng lần thứ 19 của Trung Quốc ở Bắc Kinh.

Sức mạnh và chi phối
(VOA): Đa phần các nước Châu Á Thái Bình Dương không có thiện cảm về sức mạnh quân sự gia tăng và sự chi phối của Trung Quốc, theo khảo sát vừa công bố hôm 16/10 của Trung tâm Nghiên cứu Pew (Mỹ).
Khảo sát Thái độ Toàn cầu 2017 của Pew cho thấy dù sức mạnh và sự chi phối của Trung Quốc không được xem là mối đe dọa hàng đầu trên toàn cầu, nhưng lại là mối quan ngại chính của nhiều nước Châu Á-Thái Bình Dương.
Bên ngoài khu vực, trung bình 10 người được hỏi, chỉ có gần 3 người (27%) xem sức mạnh và sự chi phối của Trung Quốc là mối đe dọa chính cho quốc gia của họ.
Trong khi đó, giữa 7 nước Châu Á-Thái Bình Dương được khảo sát (Úc, Nhật, Việt Nam, Indonesia, Philippines, Nam Hàn, Ấn Độ) trung bình cứ 10 người được hỏi thì có gần phân nửa (47%) coi Trung Quốc là mối đe dọa chính.
Trong số này, dân Việt Nam (80%) và Nam Hàn (83%) xem sức mạnh và sự ảnh hưởng của Trung Quốc là mối đe dọa hàng đầu đối với đất nước.

Sức mạnh quân sự

Về lĩnh vực quân sự, 90% người Việt Nam được hỏi trả lời rằng sức mạnh quân sự gia tăng của Trung Quốc là ‘một điều xấu’ cho đất nước của họ. Tỷ lệ có cùng nhận xét như thế ở Nhật là 90% và ở Nam Hàn là 93%.
Đa số trong khu vực Châu Á-Thái Bình Dương lo ngại về sức mạnh quân sự của Trung Quốc. Ngân sách quân sự chính thức của Bắc Kinh trong thập niên qua mỗi năm tăng chừng 9%, và rất ít nước láng giềng hoan nghênh mức tăng này.

Kinh tế

Trong số các nước Châu Á-Thái Bình Dương có quan điểm tiêu cực về tăng trưởng kinh tế của Trung Quốc, Việt Nam dẫn đầu, với tỷ lệ 64% người được hỏi cho rằng kinh tế tăng trưởng của Trugn Quốc là một ‘điều xấu’ cho đất nước của họ. Dân Úc (70%) tỏ ra lạc quan nhất về kinh tế Trung Quốc trong số các nước tham gia khảo sát.
Châu Á-Thái Bình Dương cũng là một trong những khu vực có nhiều người cho rằng Mỹ, chứ không phải Trung Quốc, là cường quốc kinh tế hàng đầu thế giới.

Chủ tịch Tập Cận Bình

Khu vực Châu Á-Thái Bình Dương cũng chứng tỏ có ít lòng tin vào Chủ tịch Trung Quốc, Tập Cận Bình.
Đáp câu hỏi về các vấn đề của thế giới, bạn tin tưởng bao nhiêu rằng ông Tập hành xử đúng, cứ 10 người Việt Nam được khảo sát thì hơn 7 người (74%) chọn câu trả lời ‘Chẳng tin tưởng chút nào cả’ trong khi 81% dân Nhật cũng bày tỏ thái độ tương tự.
Nhìn chung, chỉ 34% dân ở Châu Á-Thái Bình Dương chọn câu trả lời ‘Tin tưởng nhiều’ hoặc ‘Có chút tin tưởng.’
Tại Ấn, Nhật, Việt Nam và Philippines, dân chúng có mức tin tưởng với Tổng thống Mỹ Donald Trump nhiều hơn Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình.
Trái lại, ở hai nước có hiệp ước đồng minh với Mỹ, Úc và Nam Hàn, người dân lại có lòng tin ở ông Tập nhiều hơn ông Trump.
Trà Mi-VOA 17/10/2017
Theo pewresearch.org

--------------------
Báo Trung Quốc khuyên Mỹ khôn khéo hơn về Biển Đông

 

Tàu khu trục USS Chafee của Hoa Kỳ.

(VOA): Tàu khu trục USS Chafee của Hoa Kỳ đã tiến vào vùng lãnh hải gần quần đảo Tây Sa của Trung Quốc (Việt Nam gọi là Hoàng Sa) vào 10/10 để theo đuổi hoạt động tự do hàng hải mà không được chính quyền Trung Quốc cho phép, tờ Thời báo Hoàn cầu của Trung Quốc đưa ra bình luận hôm 15/10.
Tờ báo này nói Mỹ đã vi phạm luật pháp Trung Quốc và quốc tế. Ngay lập tức, Trung Quốc cho tàu quân sự và máy bay đến cảnh báo tàu Mỹ phải rời khỏi khu vực này.
Mặc dù bán đảo Triều Tiên đã trở thành tiêu điểm của dư luận quốc tế nhưng sự kiện này một lần nữa cho thấy cuộc tranh chấp Biển Đông vẫn là vấn đề chính ảnh hưởng đến an ninh của khu vực Châu Á Thái Bình Dương. Khi Tổng thống Hoa Kỳ Donald Trump thăm châu Á vào tháng tới, và vấn đề Biển Đông có lẽ sẽ trở nên nóng hơn, theo Global Times.
Báo Trung Quốc nói Mỹ đang âm thầm tăng cường việc triển khai quân đội, làm nổi bật sự hiện diện quân sự trong khu vực thông qua hoạt động đợt tuần tra tự do hàng hải, và điều đó làm phức tạp và gây căng thẳng mối quan hệ Trung-Mỹ.
Tờ Hoàn Cầu phân tích ba lý do chính vì sao Hoa Kỳ thực hiện việc tuần tra này.
Thứ nhất, ông Trump sẽ thăm Việt Nam vào tháng 11 và cũng có thể tham dự Hội nghị thượng đỉnh ASEAN tại Philippines. Washington muốn thể hiện cam kết bảo vệ an ninh Biển Đông đối với các nước Đông Nam Á vì các khu vực này ngày càng quan ngại chính sách "nước Mỹ trên hết" của chính quyền Tổng thống Trump. Chuyến thăm của Tổng thống Mỹ thường là một chất xúc tác cho các hành động nhằm bắn các tín hiệu về chính sách đối ngoại của Hoa Kỳ.
Thứ hai, Trung Quốc và ASEAN hy vọng đàm phán một bộ quy tắc ứng xử (COC) cho Biển Đông mà Hoa Kỳ hy vọng sẽ gây ảnh hưởng. Vào tháng 8, Trung Quốc và ASEAN đã đạt được thoả thuận về một khuôn khổ cho bộ quy tắc và bước tiếp theo là đàm phán các điều khoản cụ thể. Một số chuyên gia Mỹ cho biết Mỹ đã giới thiệu một bộ quy tắc ứng xử hàng hải châu Á-Thái Bình Dương với Nhật Bản, Ấn Độ và Australia để đảm bảo sự thống lĩnh của Mỹ đối với an ninh hàng hải khu vực.
Thứ ba, quan hệ giữa Trung Quốc và các nước Đông Nam Á đang ấm lên, làm cho Washington lo lắng. Chính phủ của Tổng thống Philippines Rodrigo Duterte đã bắt đầu nối lại cuộc đối thoại song phương vấn về tranh chấp Biển Đông với Trung Quốc. Ngoài ra, căng thẳng giữa Việt Nam và Trung Quốc về vấn đề tranh chấp này cũng đã được kiểm soát tốt.
Hãng tin Reuters cho biết một tàu khu trục của Hoa Kỳ đã đi thuyền gần các hòn đảo mà Trung Quốc tuyên bố chủ quyền trên Biển Đông khiến cho Bắc Kinh tức giận.
Trong thời gian đương nhiệm của Tổng thống Barack Obama, hải quân Mỹ đã thực hiện bốn chiến dịch tuần tra tương tự. Và đây là lần tuần tra thứ tư kể từ khi ông Trump lên nắm quyền vào tháng Giêng. Vào tháng 8, tàu USS John S. McCain đã vào vùng biển trong phạm vi 12 hải lý của đá Meiji (tên quốc tế là Mischief Reef và Việt Nam gọi là đá Vành Khăn), một phần của quần đảo Nam Sa (Việt Nam gọi là quần đảo Trường Sa). Báo Trung Quốc dự đoán rằng trong vài tháng tới, Mỹ sẽ thực hiện một hoặc hai hoạt động như vậy.
Các hoạt động quân sự của Hoa Kỳ ở Biển Đông đang trở nên thường xuyên hơn. Các viên chức cấp cao của Ngũ Giác Đài và Bộ Tư lệnh Thái Bình Dương Hoa Kỳ có quyền tự trị lớn hơn đối với các hoạt động quân sự so với thời dưới chính quyền Obama. Bộ Quốc phòng Hoa Kỳ đã đưa ra một lịch trình cho các hoạt động tuần tra trên Biển Đông. Tư lệnh Hạm đội Thái Bình Dương Scott Swift đã nói rằng: "Chúng tôi đang tiến hành hơn 900 ngày tàu biển tuần tra trong năm nay ở Biển Đông."
Thời báo Hoàn cầu nói rằng Toà Bạch Ốc đang tiến hành xem xét toàn diện chính sách của Mỹ đối với Trung Quốc để chuẩn bị cho chuyến thăm châu Á vào tháng 11 của ông Trump. Về vấn đề Biển Đông, Washington cần đưa ra một chiến lược hợp lý hơn, chứ đừng để các hoạt động "tự do hàng hải" làm suy yếu lòng tin và hợp tác giữa hai nước.
VOA, 16/10/2017

--------------------
Đại hội 19 và Bài toán Kinh tế của Trung Quốc

 



Người dân đi qua tấm bảng cổ động có hình của Chủ tịch Tập Cận Bình với khẩu hiệu 'Giấc mơ Trung Hoa, giấc mơ của người Trung Hoa' trên đường phố Bắc Kinh vào ngày 16/10/2017. AFP

(RFA): Ngày Thứ Tư 18, đảng Cộng sản Trung Hoa khai mạc Đại hội đảng Khóa 19 khi ông Tập Cận Bình sẽ lãnh đạo thêm một nhiệm kỳ 5 năm và củng cố quyền lực của mình. Nhưng ông sẽ đối đầu với những bài toán kinh tế nào và gặp những trở ngại gì? Diễn đàn Kinh tế tìm hiểu vấn đề này của nền kinh tế Trung Quốc.
Nguyên Lam: Ban Việt ngữ đài Á Châu Tự Do và Nguyên Lam xin kính chào chuyên gia kinh tế Nguyễn-Xuân Nghĩa. Thưa ông, tuần này đảng Cộng sản Trung Hoa có Đại hội 5 năm triệu tập một lần, lần này là Khóa 19 hội họp từ hôm 18 đến 24, để xác nhận những gì đảng chuẩn bị trước. Theo dõi việc chuẩn bị, giới quan sát quốc tế cho là Tổng bí thư Tập Cận Bình tiếp tục củng cố quyền lực về trung ương và trong trung ương là quyền lực của cá nhân ông, điều chưa từng thấy kể từ thời các lãnh tụ Mao Trạch Đông hay Đặng Tiểu Bình. Nhưng thuần về kinh tế, thưa ông, điều ấy có giúp gì cho việc giải quyết các vấn đề của Trung Quốc không?
Nguyễn-Xuân Nghĩa: Trước hết, chúng ta biết kinh tế và xã hội Trung Quốc tích lũy nhiều vấn đề được lãnh đạo thuộc thế hệ Hồ Cẩm Đào và Ôn Gia Bảo xác nhận từ 10 năm trước mà chưa giải quyết nổi. Đây chỉ là hiện tượng bình thường của các nền kinh tế vừa theo quy luật thị trường và có vài chục năm tăng trưởng mạnh trong thời gọi là “khởi phát”. Sau năm 2007 thì đà tăng trưởng thuần, từ khoảng 14% cứ suy giảm dần, nay chỉ còn từ 6.5 tới 6.7% thôi. Đây là ta nói về lượng, chưa nói về phẩm của sự tăng trưởng đó. Hiện tượng bất thường là cách ứng phó của lãnh đạo chính trị có tính chất nửa vời vì quy luật “đồng thuận” giữa các phe nhóm từ trung ương tới địa phương. Lên lãnh đạo đảng sau Đại hội 18 vào Tháng 11 năm 2012, Tập Cận Bình mới tập trung quyền lực để tiến hành cải cách và chuyển hướng kinh tế, mà vẫn chưa xong sau 5 năm củng cố vị trí cùa mình.
Ông củng cố qua ba ngả là thanh lọc tham nhũng, thanh trừng đối thủ và cải tổ cơ chế để thâu tóm quyền lực với một số người thân tín vây quanh trong bộ máy đảng, nhà nước và quân đội. Việc thanh lọc tham nhũng khiến cả triệu cán bộ bị kỷ luật, việc thanh trừng đối thủ khiến cả chục đảng viên từ Bộ Chính Trị xuống tới cấp Trung ưng Ủy viên bị cách chức và vào tù, gần đây nhất là việc cách chức Bí thư thành phố Trùng Khánh để đưa người của ông vào. Trong số Bí thư của 31 tỉnh, Tập Cận Bình có 13 người thuộc phe mình; trong bốn thành phố lớn nhất do trung ương quản lý, ông kiểm soát được Bắc Kinh, Trùng Khánh, Thiên Tân và sẽ nắm cả Thượng Hải. Sau Đại hội 19 được chuẩn bị từ hơn một năm nay, Tập Cận Bình còn đưa người vào Thường vụ Bộ Chính Trị để chuẩn bị cho thế hệ lãnh đạo kế tiếp, là thế hệ thứ sáu kể từ Mao Trạch Đông.
Nguyên Lam: Có lẽ vì vậy mà quốc tế đánh giá là ông Tập Cận Bình đã có quyền lực ngang hàng Đặng Tiều Bình, thậm chí Mao Trạch Đông, và phải chăng từ nay sẽ rộng tay giải quyết các vấn đề kinh tế? Nhưng thưa ông, các vấn đề ấy là gì?
Nguyễn-Xuân Nghĩa: Nói chung là tăng trưởng thiếu phẩm chất, bất ổn, bất công mà gây ô nhiễm. Nghĩ về phương án giải quyết thì ta thấy ra 5 vòng lẩn quẩn đan kết vào nhau. Trước hết là nạn sản xuất thừa vì mục tiêu tạo ra việc làm và nâng mức lời cứ sa sút đều của các doanh nghiệp. Thứ nhì là tình trạng vay mượn quá cao, theo thống kê Ngân hàng Nhà nước thì lên tới 260% Tổng sản lượng, vì nhà nước sợ các xí nghiệp tư doanh, quốc doanh, xí nghiệp hương trấn của địa phương sụp đổ nên ngân hàng cứ tiếp tục tài trợ. Đây là chưa nói đến khoản vay ngoài sổ sách hay “ngân hàng chui”, là một quả bom tín dụng khác. Hậu quả là vấn đề thứ ba, tình trạng bấp bênh của hệ thống tài chính ngân hàng. Thứ tư là rủi ro ngoại hối sau khi nhà nước muốn đồng Nguyên cũng là ngoại tệ dự trữ trong khi tư bản lại có thể bị tẩu tán ra ngoài. Thứ năm, chính là sự suy sụp của doanh nghiệp nhà nước, nắm giữ tới 25% tài sản kinh doanh của cả nước mà chỉ có xuất lượng chừng 14% so với 70% của tư doanh. Tập Cận Bình muốn dùng hệ thống kinh tế nhà nước làm đòn bẫy cho đảng và đòi giới hạn sự lớn mạnh của tỷ phú tư nhân sợ họ sẽ lũng đoạn chính trị như tài phiệt bên Nga. Chỉ một vòng sơ lược về sự đan kết của 5 loại vấn đề chằng chịt ấy, ta cũng thấy ra những bài toán đang chờ đợi Tập Cận Bình. Ông ta có thể nghĩ ưu thế của vòng luẩn quẩn là mình chặt bất cứ khoen nào thì cũng đánh bung tất cả, nhưng thực tế có khi lại cứng đầu hơn vậy!
Nguyên Lam: Bây giờ, chúng ta có thể đi vào từng loại vấn đề kinh tế nói trên, trước hết thì ưu tiên số một của lãnh đạo Trung Quốc sẽ là gì?
Nguyễn-Xuân Nghĩa: Tôi nghĩ ưu tiên là núi nợ quá lớn, nhất là khoản nợ của chính quyền địa phương. Sở dĩ như vậy vì năm ba năm trước, vào cuối năm 2014, ông Tập Cận Bình đã có chương trình cải cách để chấn chỉnh hệ thống tài chính của các tỉnh, như đặt ra định mức đi vay và đảo nợ thành trái phiếu nhưng việc không thành cũng vì địa phương không chấp hành, giới ngân hàng sợ rủi ro mất vốn mà trung ương cũng chẳng thể tung tiền chuộc nợ. Từ đó, họ Tập mới tìm giải pháp tạm là ổn định tình hình với một số tài trợ cưỡng bách của trung ương và của các ngân hàng. Biện pháp đó chỉ là trì hoãn vấn đề và nay sẽ phải ưu tiên giải quyết vì vấn đề nằm trong cơ chế quyền lực giữa trung ương và các địa phương.
Vấn đề thứ hai là tình trạng sản xuất dư dôi. Năm 2015, Tập Cận Bình đề ra chính sách cùng lúc giải quyết tình trạng sản xuất thừa và nhà cửa ế ẩm, doanh nghiệp lỗ lã. Chính sách có cương có nhu, có trừng phạt lẫn cứu trợ mà vẫn không đem lại kết quả vì nhiều địa phương lại gánh chịu hậu quả nếu doanh nghiệp sở tại bị đóng cửa và cư dân mất việc. Rốt cuộc thì chính sách ấy chỉ thành công tại những tỉnh trù phú có khả năng vượt qua khó khăn. Các địa phương nghèo hơn thì mong cầm cự cho qua ngày chứ không thể đảo ngược nổi tình hình. Như vậy, cái vòng luẩn quẩn này càng cho thấy khả năng giới hạn của trung ương, dù đã nằm trong phạm vi quyền lực của Tập Cận Bình.
Nguyên Lam: Hồi nãy ông có nêu một vấn đề kinh tế đáng chú ý là tình trạng suy yếu của các tập đoàn kinh tế nhà nước trước đà phát triển khá của hệ thống tư doanh. Vấn đề đó cũng có một nguyên do chính trị, như vậy, sau Đại hội 19, lãnh đạo Bắc Kinh có thể làm gì?
Nguyễn-Xuân Nghĩa: Chưa tới Đại hội 19 thì ta đã thấy Chính quyền Tập Cận Bình đưa ra nhiều tín hiệu đáng chú ý. Điển hình là chiến dịch đả kích tội đầu cơ của các tập đoàn tư doanh rồi hạn chế việc các tập đoàn này đầu tư ra nước ngoài vì là nạn tẩu tán tư bản. Sau đó là biện pháp hình sự là truy tố và cầm tù tỷ phú tư nhân, điển hình là trường hợp của chủ tịch tổ hợp bảo hiểm An Bang. Ông Ngô Tiểu Huy bị tống giam từ Tháng Sáu về tội danh mơ hồ là phạm luật kinh tế mặc dù ông có người vợ là cháu ngoại của Đặng Tiểu Bình, tức là cũng có quan hệ với chế độ. Cùng biện pháp răn đe tư doanh, Tập Cận Bình lại mở cho họ một con đường khác, đó là bỏ tiền hùn hạp vào doanh nghiệp nhà nước, nôm na là bắt tư doanh gánh một phần lỗ lã của quốc doanh, đó là trường hợp của các doanh nghiệp như Tencent hay Alibaba.
Bài toán kinh tế vượt khỏi quyền lực chính trị của Tập Cận Bình là 30 năm sau khi mở cửa, Trung Quốc đã có 30 triệu doanh nghiệp tư nhân, với mức lời bình quân cỡ 7% một năm trong khi mức lời của quốc doanh chỉ ở khoảng 3%, còn thấp hơn lãi suất tín dụng. Thành thử, một khía cạnh chính trị của núi nợ chính là khoản nợ của các doanh nghiệp nhà nước. Theo hướng này, tư doanh sẽ è cổ đắp nợ cho quốc doanh và điều ấy cũng sẽ thành vấn đề chính trị.
Nguyên Lam: Nếu như vậy, phải chăng là lãnh đạo Trung Quốc từ Đại hội 18 cho tới sau này vẫn có chủ trương can thiệp mạnh hơn vào sinh hoạt kinh tế?
Nguyễn-Xuân Nghĩa: Chúng ta sẽ có cơ hội kiểm chứng điều ấy sau khi Đại hội 19 phô bày cái gọi là “tư tưởng Tập Cận Bình”. Ông ta có thể thêu dệt về nghĩa vụ xã hội của thành phần kinh tế nhà nước để giải thích tình trạng kinh doanh đầy lãng phí và tốn kém nhưng mục tiêu là củng cố hậu thuẫn chính trị của mình từ thành phần đảng viên đang quản lý các trung tâm gọi là “sản nhập” chứ không phải sản xuất. Mặt khác, Tập Cận Bình sẽ có biện pháp cứng rắn với các doanh nghiệp tư nhân không chấp hành đường lối quản lý của đảng.
Dư luận bên ngoài cứ bị mê hoặc bởi thành quả tăng trưởng của nền kinh tế nay có sản lượng hạng nhì thế giới mà ít thấy là 16 năm sau khi gia nhập Tổ chức Thương mại Thế giới WTO, Trung Quốc vẫn chưa được công nhận là có quy chế kinh tế thị trường vì sự can thiệp quá lớn của nhà nước qua hệ thống quốc doanh. Với quyền lực tập trung hơn nữa sau Đại hội 19, Tập Cận Bình sẽ chẳng xả ra mà còn xiết vào, đấy là một vấn đề khác của cái vòng luẩn quẩn.
Nguyên Lam: Vì thời lượng có hạn và bề nào thì chúng ta còn thời gian kiểm chứng lại, Nguyên Lam xin đề nghị ông nêu ra vài kết luận cho thính giả của chúng ta.
Nguyễn-Xuân Nghĩa: Như nhiều nền kinh tế mới chuyển hướng thì sau 30 năm tăng trưởng bình quân 10% một năm, Trung Quốc cũng đi vào thời kỳ suy giảm với tốc độ thấp hơn. Điều bất ngờ là vụ Tổng suy trầm toàn cầu năm 2008 khiến lãnh đạo xứ này ráo riết bơm tiền để duy trì một đà sản xuất cao hầu tránh nội loạn. Vì vậy, năm 2010 họ đã có sản lượng vượt Nhật Bản nhưng lại tích lũy thêm vấn đề. Trong 5 năm lãnh đạo, Tập Cận Bình có thấy ra và muốn sửa mà không xong. Qua nhiệm kỳ tới, ông sẽ tập trung thêm quyền lực để làm chủ bộ máy quản lý, nhưng kết quả sẽ là một chế độ chính trị khắt khe nghiệt ngã hơn trong khi lãnh tụ trên đỉnh tháp lại tạo ra một nếp văn hóa mới là có một triều đình cúi đầu thần phục mà không còn nhìn xuống dưới, hay ra ngoài. Giỏi lắm thì Tập Cận Bình chỉ tạm đẩy lui được cái giờ tính sổ chi thu, trong khi lại gây thêm mâu thuẫn với các địa phương và nhiều phe phái khác.
Nguyên Lam: Ban Việt ngữ đài Á Châu Tự Do cùng Nguyên Lam xin cảm tạ kinh tế gia Nguyễn-Xuân Nghĩa về bài phân tích kỳ này.
Nguyễn Xuân Nghĩa, RFA
2017-10-17