HOME
Tin Thế Giới
 
Ngoại giao Mỹ "đang chết dần"
 



Tổng thống Mỹ Donald Trump phát biểu tại New York, ngày 02/12/2017.REUTERS/Yuri Gripas
(RFI): «Ngoại giao Mỹ đang chết dần»
là nhận định của ông Jeffrey Hawkins - cựu đại sứ Mỹ tại Trung Phi - trong bài viết trên chuyên mục «Tranh luận và phân tích» của báo Le Monde. Ông Jeffrey Hawkins từ chức hồi tháng 09/2017: Ông không muốn tiếp tục đại diện cho tổng thống vì ông có lý tưởng chính trị khác xa ông Trump.
Theo cựu quan chức ngoại giao Mỹ Jeffrey Hawkins, Washington đang mất đi các nhà ngoại giao cao cấp nhất, kỳ cựu nhất, dày dặn kinh nghiệm nhất, các chuyên gia về nhân quyền, khủng bố, Trung Quốc, cũng như các chuyên gia về nhiều lĩnh vực quan trọng mà một cường quốc như nước Mỹ phải đương đầu.
Mới đây, bà Barbara Stephenson, lãnh đạo American-Foreign Service Association, một nghiệp đoàn ngoại giao, đã cảnh báo «Đội ngũ lãnh đạo (trong bộ Ngoại Giao Hoa Kỳ) đã biến mất với tốc độ nhanh chóng mặt». 33 quan chức với cấp bậc tương đương tướng ba sao đã giảm xuống còn 19 người. 431 quan chức tương đương cấp bậc tướng hai sao nay chỉ còn có 369 người. Tuần nào cũng có những người ra đi. Lý do thì rất nhiều. Còn bản thân nhà ngoại giao Jeffrey Hawkins rời bộ Ngoại Giao Mỹ vì ba lý do chính.
Chính sách ngoại giao mới của tổng thống Donald Trump mang tính biệt lập, bảo hộ và dựa vào «sự ban phát» hơn là vào «lòng tin lẫn nhau». Với chính sách đó, Washington dè chừng hơn với các đồng minh truyền thống của Mỹ, nhưng lại thoải mái hơn với các chế độ độc tài; tập trung hơn vào các «chiến thắng» trước mắt hơn là các giá trị cơ bản, chú ý tới sức mạnh nhiều hơn là đối thoại.
Không chỉ vậy, từ khi Donald Trump trở thành chủ nhân Toà Bạch Ốc, ngành ngoại giao Mỹ mất dần uy tín. Tổng thống Donald Trump giao các nhiệm vụ ngoại giao quan trọng cho các vị tướng, là không đoái hoài gì đến ý kiến các nhà ngoại giao. Bộ Ngoại Giao dường như bị nhắm đến trực tiếp sau đó. Chỉ một thời gian ngắn sau khi được bổ nhiệm làm ngoại trưởng, ông Rex Tillerson đã đề nghị cắt giảm 30% ngân sách cho bộ Ngoại Giao. Đề xuất của ngoại trưởng sau đó đã bị Quốc Hội bác bỏ. Bản thân Rex Tillerson, người dường như ít có ảnh hưởng tới tổng thống, cũng ít lắng nghe các nhà ngoại giao kỳ cựu dưới quyền. Và ngày càng có nhiều lời đồn đại về việc ông Rex Tillerson phải ra đi.
Và cuối cùng, vấn đề nằm ở tổng thống. Những người ủng hộ Donald Trump cho rằng tổng thống không tránh né tranh luận, thích «chiến đấu» và sẵn sàng đề cập tới các «đề tài cấm kỵ». Nhưng theo nhà ngoại giao Jeffrey Hawkins, chửi rủa kẻ thù, thậm chí cả đồng minh; can thiệp vào các mâu thuẫn phức tạp, chẳng hạn xung đột giữa Qatar và các nước vùng Vịnh, mà không suy nghĩ kỹ hay có sự chuẩn bị trước, đột ngột rút lui khỏi các thỏa thuận mà nước Mỹ đã mất nhiều năm mới đạt được hay đe dọa làm như vậy, và thường là chỉ bằng một tin nhắn trên mạng Twitter…, tất cả đều không phù hợp với ngoại giao.
Ông Jeffrey Hawkins nói với báo Le Monde rằng ông từng là đại diện cho tổng thống Mỹ tại Trung Phi, nhưng ông thấy khó theo được ông Donald Trump và giải thích với các nhà lãnh đạo Trung Phi về chính sách của tổng thống Donald Trump còn phức tạp hơn nhiều.
Trong bối cảnh như vây, nhiều nhà ngoại giao kỳ cựu đã ra đi «tìm chân trời mới». Điều đó có nghĩa là Wasington mất đi nhiều chuyên gia về các khu vực, mất đi các nhà tư vấn khôn ngoan, dày dặn kinh nghiệm về chiến lược ngoại giao cho các vấn đề phức tạp, các vấn đề mà rất hiếm khi chỉ cần giải pháp quân sự đơn thuần. Và quan trọng hơn, theo ông Jeffrey Hawkins, điều đó có nghĩa là trong nhiều trường hợp, nước Mỹ sẽ không còn chính sách ngoại giao. Tổng thống Donald Trump đã từng nói, người giữ vai trò quan trọng trong ngoại giao của Mỹ không phải là tổng thống, không phải là ngoại trưởng mà là các trợ lý, đại sứ, chuyên gia… Nhưng đáng tiếc là không còn nhiều người như vậy ở lại bộ Ngoại Giao Mỹ. Và nếu không có người thay thế đủ khả năng, vai trò lãnh đạo của Hoa Kỳ sẽ rất khó được duy trì.

Jerusalem: Israel hài lòng, nhưng lo sợ bạo lực từ Palestine

Một chủ đề nóng bỏng trong các báo Pháp hôm nay liên quan tới việc tổng thống Mỹ Donald Trump hôm 06/12/2017 chính thức công nhận thành phố Jerusalemthủ đô của Israel, đồng thời tuyên bố kế hoạch dời sứ quán Mỹ từ Tel-Aviv về Jerusalem.
Báo công giáo La Croix gọi thông báo của Donald Trump là «quyết định gây bùng nổ». Les Echos dẫn nhận định của bà Leslie Vinjamuri, chuyên gia về Hoa Kỳ thuộc cơ quan tư vấn Chatham House của Anh Quốc: «Hoa Kỳ có thể làm suy yếu vai trò hòa giải ở Trung Đông». Báo Le Figaro cho biết: «Từ Teheran tới Ryad, Matxcơva và cả Liên Hiệp Châu Âu, cả thế giới phản đối quyết định của nước Mỹ». Trong khi đó, báo Libération coi hành động «thổi bùng ngọn lửa» của Donald Trump chẳng qua chỉ là để đánh lạc hướng dư luận về vụ cựu cố vấn an ninh quốc gia của ông nói dối FBI.
Còn thông tín viên Piotr Smolar củabáo Le Monde tại Jérusalem cho biết «Israel hài lòng (về quyết định của tổng thống Mỹ), nhưng lo sợ về bạo lực từ phía người Palestine». Thị trưởng thành phố Jerusalem, ông Nir Barkat, đã cảm ơn chính quyền Donald Trump về quyết định mà ông coi là «một bước đi lịch sử». Ông Ron Dermer, đại sứ Israel tại Mỹ, đánh giá quyết định của ông Donald Trump là để sửa chữa «một sai lầm kinh khủng» tồn tại trong suốt 70 năm qua. Tuy nhiên, thủ tướng Israel Netanyahou hiện đang phải đối mặt với hai vấn đề lớn: bảo đảm an ninh trước nguy cơ bạo lực từ người Palestine và đáp ứng các đề xuất trong tương lai của Hoa Kỳ nhằm phục hồi một tiến trình hòa bình mà thực ra không hề tồn tại.

Mỹ: Số vụ bắt giữ di dân sống bất hợp pháp tăng, số vụ nhập cảnh trái phép giảm.

Liên quan tới thời sự nước Mỹ, báo công giáo La Croix cho biết: «Tại Mỹ, các vụ bắt giữ di dân sống bất hợp pháp tăng, còn số vụ nhập cảnh trái phép lại thấp kỷ lục».
Theo báo cáo thường niên cho năm tài khoá 2017 (từ tháng 10/2016 đến tháng 09/2017) của ICE, cơ quan phụ trách đấu tranh chống di dân và nhập cư trái phép bên trong lãnh thổ Hoa Kỳ, số các vụ bắt giữ trên lãnh thổ Mỹ tăng 30% so với cùng kỳ năm 2016, và tăng 42% so với ngày 20/01/2017, ngày ông Donald Trump chính thức nhậm chức tổng thống. Trong khi đó, tại cửa khẩu Mỹ, số vụ bắt giữ người nhập cư trái phép thấp kỷ lục: giảm 25% so với năm 2016.
Theo Toà Bạch Ốc, xu hướng giảm nói trên có được là nhờ thông điệp cứng rắn của tổng thống Donald Trumps nhắm vào người châu Mỹ và những người nước ngoài có ý đồ vượt biên giới Mỹ trái phép hoặc sống bất hợp pháp tại Mỹ. Trong khi đó, theo nhiều chuyên gia, xu hướng giảm đã bắt đầu từ cách nay 15 năm, chủ yếu nhờ kinh tế châu Mỹ phát triển hơn và tỉ lệ thanh niên ở châu lục này giảm, đặc biệt là ở Mêhicô.

Bất chấp khủng hoảng, các ngân hàng lớn nhất hành tinh vẫn phát triển

Trong lĩnh vực kinh tế, báo Les Echos có bài «10 năm sau khủng hoảng, các ngân hàng lớn nhất hành tinh vẫn tiếp tục lớn mạnh». Theo kết quả nghiên cứu của tổ chức S&P Global Market Intelligence, bất chấp khủng hoảng tài chính toàn cầu, một số ngân hàng vẫn tiếp tục phát triển mạnh trong giai đoạn 2006-2017, từ Mỹ tới châu Âu và đặc biệt là tại Trung Quốc, sau khi quốc gia này gia nhập tổ chức Thương Mại Thế Giới, thậm chí một số ngân hàng mở rộng quy mô gấp 4 lần trong 11 năm qua. Les Echos gọi đó là «những người thắng cuộc trong cuộc khủng hoảng».
Thùy Dương 07-12-2017



--------------------
Pháp: Hơn 10 triệu người sống trong cảm giác bất an

 
(RFI): Chuyển sang lĩnh vực xã hội, báo Le Figaro cho biết «Hơn 10 triệu người Pháp sống với tâm lý bất an». Theo kết quả điều tra thường niên của Đài quan sát tội phạm, 21% số người Pháp, nhất là phụ nữ và những người sống tại các thành phố lớn cảm thấy lo ngại, bất an, thậm chí là sợ hãi về tình hình an ninh trong khu phố mình sống. 32% số người được hỏi cho biết trong vòng 12 tháng qua đã từng chứng kiến một hành vi phạm tội: sử dụng và buôn bán ma túy, mại dâm, buôn lậu, thanh toán băng đảng… Con số này đặc biệt cao ở Paris và vùng phụ cận (48%), 17% tại các ngôi lành xa xôi, hẻo lánh.
16% số người được hỏi cảm thấy bất an ngay chính trong nhà, do lo sợ trộm đột nhập. Các gia đình ở thành phố có nguy cơ bị trộm đột nhập nhiều hơn so với nông thôn, nhất là vào ba tháng hè. Tuy nhiên, tỉ lệ trộm đột nhập vào tư gia đang có xu hướng giảm. Ngược lại, tỉ lệ ăn cắp nhắm vào tài khoản ngân hàng lại có xu hướng bùng nổ, tăng 142% so với năm 2010.
Nhưng mối lo ngại lớn nhất của người Pháp hiện là khủng bố, vốn không hề hiện diện trước trước vụ tấn công đẫm máu vào tòa soạn báo Charlie Hebdo hồi tháng 01/2015 và vụ khủng bố tại nhà hát Bataclan hồi tháng 11/2015. 32% số người được hỏi lo sợ Hồi Giáo cực đoan. Tỉ lệ này cao hơn rất nhiều so với số người bận tâm về nạn thất nghiệp, công việc bấp bênh, sức khỏe, môi trường, an toàn giao thông, kỳ thị và phân biệt đối xử…
Thùy Dương 07-12-2017



--------------------
Trang nhất các báo Pháp

 
(RFI): Huyền thoại nhạc Pháp Johnny Hallyday qua đời ngày 06/12/2017. Báo Le Monde ra sạp sớm từ chiều hôm qua chạy tít «Johnny Hallyday, một thần tượng Pháp». Cũng giống như Le Monde, báo Libération dành trọn trang nhất cho hình ảnh ca sĩ Johnny Hallyday với hàng tít ngắn «Chào các bạn» và dành bài xã luận cũng như gần 20 trang bài bên trong cho «ngọn lửa Johnny». Le Figaro chào «Vĩnh biệt Johnny» và dành bài xã luận cho «kho báu quốc gia» mang tên Hallyday. Các báo đều dành nhiều trang bài bên trong cho cuộc đời, sự nghiệp, những người phụ nữ, những kỷ lục, những khúc quanh trong cuộc đời Johnny Hallyday.
Báo La Croix chú ý đến việc tổng thống Mỹ thừa nhận thánh địa Jerusalem là thủ đô Israel và chơi chữ coi đó là hành động «thổi bùng ngọn lửa đang âm ỉ cháy». Còn Les Echos dành sự quan tâm cho ngành đường sắt Pháp qua hàng tựa «Tàu cao tốc TGV giành lại được cảm tình của người Pháp». Từ đầu năm tới nay, tàu TGV đã phục vụ 8 triệu lượt khách. Và chỉ trong vòng 1 năm, tỉ lệ các chuyến tàu kín chỗ đã tăng từ 10% lên thành 20%.
Thùy Dương 07-12-2017

--------------------
Nga: Thêm một nhiệm kỳ tổng thống cho Vladimir Putin

 

Tổng thống Nga Vladimir Putin tuyên bố ra tranh cử tổng thống 2018 tại một nhà máy sản xuất ô tô tại Nizhny Novgorod, ngày 06/12/2017.Sputnik/Michael Klimentyev/Kremlin via REUTERS

(RFI): Viễn cảnh Vladimir Putin tiếp tục nắm giữ điện Kremlin cho tới năm 2024 thêm rõ nét. Chiều 06/12/2017, tổng thống Nga thông báo ra tranh cử thêm một nhiệm kỳ thứ tư. Nước Nga bầu lại tổng thống vào tháng 03/2018.
Theo nhận định của thông tín viên RFI Daniel Vallot từ Matxcơva, ông Putin chỉ thông báo một cách chính thức điều mà tất cả mọi người đều đã biết trước từ lâu:
"Đây là một màn dàn dựng khéo léo: trước mặt các công nhân có chọn lọc, tại một nhà máy, Vladimir Putin trả lời câu hỏi của một nguời, xác nhận sẽ ra tranh cử thêm một lần nữa. Lập tức ông được cử tọa nồng nhiệt hoan nghênh. "Cảm ơn các bạn ủng hộ tôi", Vladimir Putin đáp lại nhiệt tình của đám đông, một cách ngắn gọn.
Tổng thống Nga đã biết trước kết quả bầu cử vào tháng 3 sắp tới. Phe ủng hộ ông không còn nghi ngờ gì cả về chiến thắng sắp tới đây của Vladimir Putin. Bà Kraterina Kevorkova, thành viên đảng Nước Nga Thống Nhất, ủng hộ ông Putin trong cuộc tranh cử sang năm tin rằng: "Putin có nhiều khả năng tái đắc cử vì ông được một phần lớn người dân ủng hộ".
Bà nói thêm, Vladimir Putin "là một người đàn ông thông minh, là một nhà thể thao, khỏe mạnh, cộng thêm với một tính hài hước không thể tưởng tượng được". Nói tóm lại, theo bà, "Putin có tất cả mọi ưu thế mà một nhà lãnh đạo cần có. Đấy là chưa kể ông có sức thu hút rất lớn và tôi rất mến phục tính cách đó".
Nhân vật duy nhất có thể gây trở ngại cho Vladimir Putin là Alexei Navalny. Nhưng có nhiều khả năng ông này không được quyền ra tranh cử tổng thống vì đang gặp rắc rối với Tư Pháp".

Nga không tẩy chay Pyeongchang 2018

Cũng ông Putin ngày 06/12 tuyên bố Matxcơva không ngăn cản các vận động viên Nga tham dự Thế Vận Hội Mùa Đông Pyeongchang 2018 dưới màu cờ Olympic. Nhưng tổng thống Nga không quên nhắc lại, ông tin rằng quyết định của Ủy Ban Thế Vận Quốc Tế, viện cớ dùng thuốc trợ lực doping, để loại phái đoàn Nga là "được tạo dựng ra và có động lực chính trị" ở phía sau.
Về phía Nam Hàn, nước chủ nhà chuẩn bị đón Thế Vận Hội Mùa Đông, mở ra từ ngày 09 đến 25/02/2018, Seoul "lấy làm tiếc" về sự vắng mặt của các vận động viên Nga.
Thanh Hà 07-12-2017

--------------------
Jerusalem: Thế cô lập của Donald Trump

 

Người dân Palestine tại Jerusalem theo dõi diễn văn của tổng thống Mỹ Donald Trump chính thức công nhận Jerusalem là thủ đô của Israel, ngày 06/12/2017.REUTERS/Ammar Awad

(RFI): Israel rất hài lòng với tuyên bố của tổng thống Hoa Kỳ. Thủ tướng Benjamin Netanyahu xem ngày 06/12/2017 như một "ngày lịch sử". Thị trưởng thành phố Jerusalem Nir Barkat ca ngợi quyết định "can đảm và đúng đắn" của chính quyền Trump.
Trong lúc cả thế giới chỉ trích tổng thống Mỹ làm tiêu tan viễn cảnh hòa bình cho Cận Đông. Chính quyền Palestine cho rằng với quyết định này, Washington "hủy hoại hòa bình".
Phản ứng gay gắt nhất đến từ Thổ Nhĩ Kỳ: Tổng thống Recep Tayyip Erdogan ngay hôm 06/12/2017 thông báo triệu tập đại diện 57 nước thành viên của Tổ Chức Hợp Tác Hồi Giáo (OCI). Thông tín viên đài RFI Alexandre Billette từ Istanbul tường trình:
"Rõ ràng là Recep Tayyip Erdogan muốn dẫn đầu phong trào chống Washington. Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ hôm qua đã tiếp quốc vương Jordani, điện đàm với lãnh đạo 7 nước Hồi Giáo. Trong bối cảnh Ankara đang giữ chức chủ tịch luân phiên OCI, hôm qua, chính quyền thông báo sẽ triệu tập các nước thành viên tại Istanbul vào thứ Tư tuần tới (13/12). Đây sẽ là một cuộc họp bất thường chỉ nhằm để bàn về quyết định của Mỹ về quy chế Jerusalem.
Chính giới Thổ Nhĩ Kỳ, kể cả phe đối lập, đồng thanh lên án chính sách của Mỹ, xem đây là "một sai lầm nghiêm trọng", hay tệ hơn nữa, như lời bộ trưởng Tư Pháp Thổ Nhĩ Kỳ, quyết định của Hoa Kỳ về Jerusalem là một "đám cháy khó dập tắt".
Đối với ông Erdogan, giải quyết được khủng hoảng này sẽ giúp ông tăng uy tín đối với công luận trong nước. Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ sẽ làm hài lòng thành phần cử tri thuộc cánh bảo thủ luôn rất quan tâm đến vấn đề của Palestine. Recep Tayyip Erdogan không thể lơ là với số này trong lúc mà tỷ lệ tín nhiệm của ông đang chựng lại kể từ sau cuộc trưng cầu dân ý sửa đổi Hiến Pháp hồi tháng Tư vừa qua".
Trong khu vực Đông Nam Á, Malaysia tuyên bố "không bao giờ chấp nhận" Jerusalem là thủ đô của Israel. Còn nước Hồi Giáo đông dân nhất thế giới là Indonesia thì bày tỏ mối lo ngại "sâu sắc" về ổn định tại vùng Cận Đông.
Ả Rập Xê Út, một đồng minh truyền thống của Hoa Kỳ, lên án một hành động "vô trách nhiệm" của Toà Bạch Ốc. Iran nói tới viễn cảnh một "cuộc chiếm ném đá Intifada" khác sắp mở ra.
Anh, Pháp, Đức đều không tán đồng quyết định của tổng thống Mỹ. Về phía Liên Hiệp Quốc, họp báo chiều 06/12, tổng thư ký Antonio Guterres đã mạnh mẽ lên án một quyết định "đơn phương" từ phía Hoa Kỳ. Ngày 07/12, Hội Đồng Bảo An họp khẩn tại New York về hồ sơ này.
Thanh Hà 07-12-2017

--------------------
Cộng đồng quốc tế lên án Mỹ công nhận Jerusalem là thủ đô Israel

 

Tổng thống Mỹ Donald Trump công bố văn bản công nhận Jerusalem là thủ đô của Israël, ngày 06/12/2017.REUTERS/Kevin Lamarque

(RFI): Các nước Hồi Giáo trên thế giới, từ Ả Rập Xê Út đến Thổ Nhĩ Kỳ hay Indonesia, Malaysia đồng loạt phản đối tổng thống Donald Trump quyết định dời tòa đại sứ Mỹ về Jerusalem và công nhận Jerusalem là thủ đô của Israel. Châu Âu lo ngại bạo động lại dấy lên tại Cận Đông. Liên Hiệp Quốc họp khẩn sáng 07/12/2017 tại New York sau quyết định đơn phương của tổng thống Hoa Kỳ.
Thông tín viên đài RFI Anne Corpet từ thủ đô Washington trở lại với một quyết định được coi là lịch sử của tổng thống Mỹ thứ 45: Donald Trump đoạn tuyệt với chính sách ngoại giao lâu đời của Mỹ về Cận Đông.
"Donald Trump coi đây là "một cách tiếp cận mới". Qua việc công nhận Jerusalem là thủ đô của Israel, tổng thống Hoa Kỳ đã đơn phương xếp lại quân cờ. Theo ông, đây chỉ đơn thuần là việc nhìn nhận "một thực tế trên hiện trường". Tuy nhiên, tổng thống Trum nhấn mạnh rằng Mỹ không đứng về phe nào trên vấn đề đường biên giới và chủ quyền của Israel tại Jerusalem. Trong bài diễn văn ngày hôm qua (06/12), tổng thống Trump đã nhắc lại Mỹ tha thiết với giải pháp thành lập hai nhà nước, Israel và Palestine, với điều kiện giải pháp đó phải được cả đôi bên chấp nhận.
Tổng thống Mỹ ý thức được rằng chiến lược của ông mang tính rủi ro cao và tuyên bố về quy chế của thành phố Jerusalem có nguy cơ làm dấy lên một làn sóng bạo động. Do vậy, Donald Trump đã kêu gọi tất cả các bên bình tĩnh và chừng mực.
Trong thông cáo, bộ Ngoại Giao Hoa Kỳ cho biết sẽ thực hiện quyết định của Toà Bạch Ốc, chuyển tòa đại sứ Mỹ từ Tel Aviv về Jerusalem. Thông cáo này cho biết thêm Hoa Kỳ đặt an ninh của các công dân Mỹ lên trên hết và đã có các biện pháp để bảo vệ công dân Mỹ sống trong các khu vực liên quan. Đây là một cách gián tiếp nhìn nhận mức độ nguy hiểm trong tính toán của Toà Bạch Ốc".
Thanh Hà 07-12-2017

--------------------
Luân Đôn muốn "thủ tiêu" những công dân chiến đấu cho Daech

 

Bộ trưởng Quốc Phòng Anh Gavin Williamson rời dinh thủ tướng số 10 Downing Street, Luân Đôn, ngày 05/12/2017.REUTERS/Hannah McKay

(RFI): Các công dân Anh Quốc chiến đấu cho Daech sẽ phải được xác định vị trí, bị thủ tiêu và không được phép hồi hương. Tân bộ trưởng Quốc Phòng Anh Quốc đã có phát biểu như trên khi trả lời phỏng vấn nhật báo Daily Mail ngày 07/12/2017.
Ông Gavin Williamson cho rằng «một tên khủng bố đã chết thì không thể làm hại đất nước». Do đó, «nước Anh sẽ phải thực hiện những gì có thể để dập tan và trừ khử mối đe dọa này».
Tân bộ trưởng Anh còn nói thêm rằng «chúng tôi khẳng định là cho dù quân khủng bố có bị chia rẽ và bị phân tán lực lượng tại Iraq, Syria và nhiều vùng khác trong khu vực, chúng tôi vẫn tiếp tục truy đuổi chúng».
Vẫn theo ông Williamson, chính phủ Anh phải làm sao cho «quân khủng bố không còn đất dung thân, họ không thể đến nước nào khác để rao giảng thù hận, và gieo rắc tử thần».
AFP cho biết cuộc phỏng vấn này diễn ra vài giờ sau khi có hai người phải ra trình diện trước tòa với cáo buộc âm mưu ám sát thủ tướng Theresa May.
Theo ước tính, hiện có khoảng 800 người mang quốc tịch Anh đến tham chiến tại Iraq và Syria cho Daech. 130 người trong số này đã bị giết chết, khoảng 400 người đã về nước và khoảng 270 người vẫn còn ở lại Trung Đông.
Minh Anh 07-12-2017

--------------------
Jerusalem, thủ đô Israel: 5 điều cần biết về quyết định mạo hiểm của Trump

 



Cờ Mỹ và cờ Israel được treo bên ngoài tòa thị chính Jerusalem, ngày 07/12/2017.REUTERS/Ammar Awad

(RFI): K
hi công nhận Jerusalem là thủ đô của Israel và chuyển sứ quán Mỹ từ Tel-Aviv đến thành phố thánh, tổng thống Donald Trump đoạn tuyệt với quan điểm của cộng đồng quốc tế và chấm dứt chính sách của Mỹ từ vài thập kỷ qua về Jerusalem.
RFI tiếng Việt tổng hợp một số thông tin của AFP và hai nhật báo Pháp Libération và l’Humanité trong hai ngày 05-06/12/2017 để giải thích về vai trò của Jerusalem đối với thế giới Hồi Giáo và Do Thái, cũng như quyết định mạo hiểm của tổng thống Mỹ.
Jerusalem: Vùng đất thiêng của 3 tôn giáo
Khu Thành Cổ Jerusalem là vùng đất thánh của ba tôn giáo: Do Thái, Hồi Giáo, Kitô giáo với vài tỉ tín đồ trên thế giới. Trước hết là quần thể Đền Thờ, được người Hồi Giáo gọi là Haram Al Sharif, còn người Do Thái gọi là Núi Đền (Temple Mount).
Đối với người Hồi Giáo, đây là địa danh thiêng liêng thứ ba với Nhà thờ Al-Aqsa có mái vòm bạc, vì theo truyền thuyết, khu vực này là nơi xa nhất mà nhà tiên tri Mahomet đã đến. Nổi bật chính giữa là đền thờ Mái vòm (Dome of the Rock) dát vàng tráng lệ được dựng trên khối đá nơi nhà tiên tri thăng thiên.
Đây cũng là vùng đất thánh của người Do Thái, nơi ngôi đền của họ đã được dựng lên. Phía dưới là bức tường Than Khóc, trước từng là tường đỡ, và hiện là di tích cuối cùng của Ngôi đền Do Thái thứ hai bị người La Mã phá hủy năm 70. Đây là địa danh thiêng liêng nhất để người Do Thái cầu nguyện.
Vì các lý do lịch sử, Quần thể Đền Thờ hiện do Jordani canh giữ, nhưng mọi lối vào khu vực này bị lực lượng quân sự Israel kiểm soát. Người Do Thái được phép vào nhưng không được cầu nguyện.
Cuối cùng, cũng trong Thành Cổ Jerusalem có nhà thờ Mộ Thánh Holy Sepulchre, địa điểm thiêng liêng của người theo Kitô giáo, được xây ở nơi chúa Giê-su bị đóng đinh trên thánh giá và được khâm liệm.
Đối với cả Israel và Palestine, Jerusalem là cột mốc quốc gia và tôn giáo mang ý nghĩa sâu sắc. Với người Palestine, bị tước quyền độc lập, việc bảo vệ Jerusalem và đền Al-Aqsa còn là lời kêu gọi đoàn kết giữa những người theo đạo Hồi.

Jerusalem: Thành phố của cầu nguyện và xung đột

Kế hoạch Phân chia của Liên Hiệp Quốc năm 1947 đã đề nghị tách Palestine lúc đó thành ba thực thể: một Nhà nước Do Thái, một Nhà nước Ả Rập và Jerusalem, thành phố phi quân sự, có vị thế là một “thể tách biệt” (corpus separatum), được đặt dưới sự quản lý của Liên Hiệp Quốc.
Kế hoạch này được các nhà lãnh đạo Do Thái chấp nhận nhưng lại bị giới lãnh đạo Ả Rập bác bỏ. Sau khi người Anh rời vùng đất và khi chiến tranh Israel-Ả Rập lần thứ nhất kết thúc, Nhà nước Israel được thành lập năm 1948 và đặt thủ đô ở Tây Jerusalem, còn Đông Jerusalem lúc đó nằm dưới sự kiểm soát của Jordani. Tuy nhiên, sau cuộc chiến Sáu Ngày vào năm 1967, Israel chiếm luôn cả Đông Jerusalem và sáp nhập vào quốc gia Do Thái. Năm 1980, một đạo luật lập quy chế Jerusalem là thủ đô “vĩnh viễn và không chia cắt được”của Israel.
Ngày 05/12/2017, chính phủ Israel nhắc lại: “Jerusalem là thủ đô của dân tộc Do Thái từ 3.000 năm và là thủ đô của Israel từ 70 năm nay”. Jerusalem được nhắc đến ở đây gồm cả Đông và Tây của thành phố “thống nhất”.
Chính quyền Palestine cũng muốn biến Đông Jerusalem thành thủ đô của một Nhà nước Palestine độc lập tương lai. Còn Phong trào Kháng chiến Hồi giáo (Hamas) không công nhận Nhà nước Israel và nhắc đến Jerusalem (không phân biệt Đông-Tây) là thủ đô của Nhà nước Palestine tương lai.

Lập trường của cộng đồng quốc tế

Từ nhiều thập kỷ qua, cộng đồng quốc tế không thay đổi lập trường về quy chế của Jerusalem. Liên Hiệp Quốc không công nhận việc Israel sáp nhập Đông Jerusalem và tuyên bố đạo luật 1980 của Israel là vi phạm luật pháp quốc tế.
Nghị quyết 478 của Liên Hiệp Quốc năm 1980 kêu gọi các nước có cơ quan ngoại giao tại Jerusalem rời khỏi thành phố. Sau đó, khoảng 30 nước lần lượt chuyển trụ sở đến Tel-Aviv. Costa Rica và Salvador là hai nước cuối cùng rời khỏi Jerusalem năm 2006. Theo lập trường của Liên Hiệp Quốc, quy chế cuối cùng của Jerusalem phải do các bên liên quan đàm phán.
Năm 1993, các thỏa thuận lịch sử Israel-Palestine được ký ở Oslo (Na Uy) giữa hai lãnh đạo Yitzhak Rabin và Yasser Arafat dưới sự bảo trợ của Bill Clinton đã không đề cập đến quy chế của Jerusalem, vấn đề về các khu chiếm đóng Do Thái trong các vùng đất Palestine và sự hồi hương của di dân Palestine, dù đây là ba chủ đề chính của tiến trình đàm phán hòa bình giữa hai bên. Hiện đây vẫn là những vấn đề nhạy cảm.

Từ lập trường của Hoa Kỳ đến ý đồ của Trump về Jerusalem

Năm 1995, tổng thống Bill Clinton đã ký một sắc lệnh công nhận: “Từ 1950, Jerusalem là thủ đô của nhà nước Israel”. Nghị Viện Mỹ cũng thông qua Đạo luật Đại sứ quán Jerusalem (Jerusalem Embassy Act). Để đạo luật này được áp dụng, sứ quán Mỹ, hiện đang ở Tel-Aviv giống như đa số các nước công nhận Nhà nước Israel, phải được chuyển đến Jerusalem. Tuy nhiên, có một điều khoản trong luật này cho phép tổng thống Mỹ đương nhiệm hoãn thời hạn áp dụng.
Cứ 6 tháng một lần, ba người tiền nhiệm Bill Clinton, George W. Bush và Barack Obama ký vào điều khoản hoãn áp dụng luật. Tổng thống Mỹ đương nhiệm Donald Trump miễn cưỡng ký vào điều khoản này lần đầu tiên vào tháng 06/2017. Cuối cùng, ngày 06/12/2017, chủ nhân Nhà Trắng công nhận Jerusalem “là thủ đô không thể chia cắt được của Nhà nước Israel”, theo đúng tuyên bố trong thời gian ông vận động tranh cử.

Chuyển sứ quán Mỹ về Jerusalem: Chuyện gì xảy ra tiếp theo?

Theo tác giả Pierre Barbancey trên nhật báo L’Humanité (05/12/2017), ký quyết định chuyển sứ quán Mỹ đến Jerusalem là một yếu tố trong kế hoạch mới của chính quyền Mỹ nhằm giải quyết “cuộc xung đột Israel-Palestine”. Và quan trọng hơn là nhằm mở đường để Washington thực hiện mục tiêu cuối cùng là đối đầu với Iran; chống Iran cũng là mục tiêu của Israel cùng với nhiều nước Ả Rập khác, mà đứng đầu là Ả Rập Xê Út.
Ngày 03/12, con rể kiêm cố vấn của tổng thống Mỹ, Jared Kushner, giải thích về kế hoạch mới của Mỹ như sau: “Rất nhiều nước Trung Đông muốn cùng một điều: tiến bộ kinh tế, hòa bình cho dân tộc của họ. Họ nhận thấy các mối đe doạ trong vùng và tôi nghĩ rằng họ nhìn thấy Israel, một kẻ thù truyền kiếp, thực ra đã trở thành một đồng minh tự nhiên của họ vì Iran, vì tổ chức Nhà Nước Hồi Giáo tại Irak và Trung Đông”.
Cụ thể, theo kế hoạch, một Nhà nước có thể sẽ được trao cho người Palestine trên một phần Cisjordanie và trên dải Gaza nhưng hai phần này không được kết nối với nhau. Thêm vào đó là khoản trợ giúp 10 tỉ đô la để xây dựng Nhà nước này. Tuy nhiên, hai chủ đề về đàm phán quy chế của Jerusalem và quyền hồi hương của di dân Palestine bị trì hoãn vô thời hạn. Phía Mỹ chịu trách nhiệm đàm phán với Israel. Có lẽ vì thế mà hình thành ý tưởng công nhận Jerusalem là thủ đô của Israel.
Trước mắt, thế giới phản đối quyết định của Donald Trump. Còn “các nước Hồi Giáo bị chia rẽ dường như đang trở nên đoàn kết” trước quyết định về Jerusalem của tổng thống Mỹ, theo nhận xét trên website Libération (06/12/2017). Nhiều lãnh đạo Hồi Giáo trong vùng bắt đầu chạy đua để thể hiện là người bảo vệ Jerusalem.
Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Erdogan, với tư cách là chủ tịch luân phiên của Tổ Chức Hợp Tác Hồi Giáo gồm 57 nước, đã mời các thành viên họp thượng đỉnh đặc biệt tại Istanbul vào ngày 13/12. Jordani cũng yêu cầu Liên Đoàn Ả Rập tổ chức họp khẩn ngoại trưởng của 22 nước thành viên vào thứ Bẩy 09/12.
Là người gìn giữ hai thánh địa Hồi Giáo đầu tiên (Mecca và Medina), vua Salmane của Ả Rập Xê Út cũng không muốn để bất kỳ nước nào vượt qua. Tuy nhiên, đồng minh chính của Donald Trump tại Trung Đông lại rơi về thế khó xử và mới chỉ đưa ra những lời cảnh báo nhẹ nhàng về “bước đi nguy hiểm của Washington” có thể khiến “người Hồi Giáo giận dữ”. Ả Rập Xê Út cũng muốn liên minh với Israel để chống lại kẻ thù số 1 trong vùng là Iran.
Cuối cùng, Iran cũng tranh thủ cơ hội để cạnh tranh với các quốc gia theo hệ phái Suni khác trong việc bảo vệ Jerusalem. Tổng thống Hassan Rohani khẳng định là Iran “sẽ không dung thứ cho việc xâm phạm các thánh địa” và kêu gọi “người Hồi Giáo phải đoàn kết trước âm mưu lớn này”.
Dù là đối thủ, bị chia rẽ hay đồng minh, các nước Ả Rập Hồi Giáo đang kêu gọi đoàn kết trong việc lên án quyết định của Donald Trump.
Ammar Awad / REUTERS


--------------------
Hoa Kỳ cấm viên chức Campuchia nhập cảnh

 



Những người ủng hộ đảng Cứu Quốc Campuchia (CNRP) cầm biểu ngữ đòi trả tự do cho ông Kem Sokha trong một cuộc biểu tình ngoài tòa án ở Phnom Penh hôm 26/9/2017. AFP

(RFA): Chính phủ Hoa Kỳ quyết định không cho một số viên chức Cambodia nhập cảnh vào Mỹ, để phản dối việc Phnom Penh dàn áp dối lập và bào chí.
Quyết định được Bộ Ngoại Giao Hoa Kỳ thông báo ngày hôm thứ Tư mùng 6 tháng Mười Hai 2017, nói rõ dây là phản ứng trực tiếp của Washington trước những hành động chính phủ Mỹ gọi là “phản dân chủ” của chính quyền Phnom Penh.
Khi thông báo quyết định này, phát ngôn viên Heather Nauert của Bộ Ngoại Giao Hoa Kỳ nhắc lại đòi hỏi Phnom Penh phải để đảng đối lập Cứu Quốc hoạt dộng trở lại, trả tự do cho lãnh tụ Kem Sokha của đảng vừa nói, đồng thời cũng đòi chính phủ Campuchia phải cho các tổ chức xã hội dân sự và báo chí được quyền tự do hoạt động.
Thông báo của Bộ Ngoại Giao Mỹ không nêu tên những viên chức Campuchia bị Washington cấm nhập cảnh, nhưng theo lời bà phát ngôn viên Nauert, thân nhân của những người này cũng bị liên lụy, tức cũng không được vào Mỹ.
Washington đưa ra quyết định cứng rắn này sau khi Tòa Tối Cao Campuchia ra phán quyết giải tán đảng đối lập Cứu Quốc, những ghế đại biểu đảng này đang có ở quốc hội được chia cho các đảng phái thân với chính phủ của Thủ Tướng Hun Sen.
Trước đó, chính phủ Hun Sen cũng ra lệnh bắt giữ lãnh tụ Kem Sokha của đảng Cứu Quốc, cáo buộc ông này vào tội phản quốc. Một số thành viên cao cấp của đảng đã phải bỏ chạy ra nước ngoài xin tá túc vì lo sợ sẽ bị Thủ Tướng Hun Sen bắt giam.
Bên cạnh chuyện đàn áp đối lập, chính phủ của Thủ tướng Hun Sen còn tìm cách để giới hạn tối đa hoạt động của những tổ chức phi chính phủ và các tổ chức xã hội dân sự, đồng thời còn ngăn cấm không cho các nhà báo được tự do hành nghề.
Một trong những dẫn chứng được các giới chức Mỹ đưa ra là việc chính phủ Campuchia quyết định đóng cửa văn phòng Đài Á Châu Tự Do ở Phnom Penh, và bắt giữ 2 nhà báo từng làm việc với Đài, cáo buộc họ tội làm gián điệp.
RFA, 7/12/2017

--------------------
Khủng hoảng người tị nạn Rohingya có thể là hiểm họa an ninh nghiêm trọng

 



Người tị nạn Rohingya xếp hạng nhận đồ cứu trợ ở trại tị nạn Kutupalong ở Bangladesh hôm 4/12/2017. AFP

(RFA): Cuộc di tản của người Hồi giáo Rohingya tới các trại tạm cư ở Bangladesh gây ra nguy cơ nghiêm trọng về an ninh vì phiến quân nổi dậy có thể tuyển dụng những cảm tình viên trong số những người tị nạn này và phát động những cuộc tấn công xuyên biên giới nhắm vào Myanmar.
Đây là cảnh báo được đưa ra trong báo cáo của Nhóm Khủng hoảng Quốc tế được công bố vào ngày 7/12.
Theo hãng AFP, bản báo cáo nhận định rằng Đội quân Cứu thế Arakan Rohingya (ARSA) đang quyết tâm xây dựng lại lực lượng và có thể sẽ dụ dỗ những người Rohingya lánh nạn tham gia vào tổ chức của chúng trong tương lai.
Báo cáo cũng nói rằng có khả năng tổ chức này sẽ chuyển mục tiêu thành các cuộc tấn công xuyên quốc gia và tận dụng Bangladesh làm cơ sở để tuyển dụng và đào tạo quân lính. Điều này có thể khiến vòng quay bạo lực ngày càng diễn ra nghiêm trọng hơn.
Bản báo cáo cũng cảnh báo hậu quả nghiêm trọng của các cuộc tấn công này có thể khiến quan hệ Myanmar-Bangladesh trở nên căng thẳng và triệt đường trở lại quê hương cho những người tị nạn. Ngoài ra, người Rohingya cũng có nguy cơ trở thành mục tiêu của thế giới Hồi giáo chẳng hạn như tổ chức khủng bố Al-Qaeda, Nhà nước Hồi giáo ISIS và những nhóm thánh chiến khác kêu gọi tấn công Myanmar.
RFA, 7/12/2017

--------------------
Trung Quốc bắn rơi thiết bị bay không người lái của Ấn Độ

 



Lính quân đội Ấn Độ canh giữ trạm biên giới Bumla tại biên giới giữa Ấn Độ và Trung Quốc ở Arunachal Pradesh hôm 21/10/2012. AFP

(RFA): Trung Quốc chính thức phản đối Ấn Độ về một thiết bị bay không người lái (drone) của nước này bay sang không phận Trung Quốc và bị rơi.
Tin này được nhiều hãng thông tấn loan tải như là một biến cố mới trên đường biên giới giữa hai quốc gia châu Á khổng lồ vốn căng thẳng bấy lâu nay.
Bắc Kinh nói rằng việc này xảy ra gần đây trên vùng núi non biên địa khu vực Đống Bắc Ấn giáp với Tây Tạng do Trung Quốc kiểm soát, nhưng không nói rõ chuyện này diễn ra lúc nào và chính xác ở đâu.
Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung Quốc là ông Cảnh Sảng nói rằng hành động của Ấn Độ đã xâm phạm lãnh thổ Trung Quốc, sẽ dẫn đến chuyện không thiết lập hòa bình và ổn định trên vùng biên giới, và Trung Quốc không hài lòng về việc này.
Chưa thấy phản hồi chính thức từ Bộ Ngoại giao Ấn Độ, tuy nhiên quân đội nước này nói rằng họ đã làm theo qui định là báo cho phía Trung Quốc biết ngay khi thiết bị không người lái của họ bay lạc vào không phận Trung Quốc do vấn đề kỹ thuật. Quân đội Ấn cho biết thêm là nguyên nhân của việc này đang được điều tra.
Biến cố mới vừa nêu trên đường biên giới Ấn- Trung xảy ra chỉ vài tháng sau khi quân đội hai nước đối mặt nhau cũng tại vùng biên giới này.
Căng thẳng xảy ra sau khi phía Trung Quốc cho tiến hành xây dựng một con đường trong khu vực cao nguyên Doklam.
Sau khi căng thẳng được giải quyết, một vị tướng Ấn Độ nói rằng Trung Quốc đang thực hiện một chiến lược gọi là tằm ăn dâu để lấn dần đất đai của Ấn Độ.
Hai quốc gia lớn nhất châu Á này đã có một cuộc chiến tranh biên giới đẫm máu vào năm 1962, mà kết quả là quân đội Trung Quốc chiếm đóng một phần lãnh thổ trước đó do Ấn kiểm soát.
Việc thương lượng để xác lập đường biên giới giữa hai quốc gia đến nay vẫn chưa hoàn tất.
RFA, 7/12/2017

--------------------
Thế giới phản đối Hoa Kỳ công nhận Jerusalem là thủ đô Israel

 



Binh lính Israel đứng canh trong lúc những người biểu tình Palestin ném đá và la to khẩu hiệu gần địa điểm do Israel kiểm soát ở thành phố Bethlehem, khu vực Bờ Tây sông Jordan vào ngày 7/12/2017. AFP

(RFA): Các quốc gia Ả-rập và cộng đồng Hồi giáo tại Trung Đông vào hôm thứ Tư, ngày 6 tháng 12 cáo buộc việc Hoa Kỳ công nhận Jerusalem là thủ đô Israel.
Hãng tin Reuters loan tin vừa nêu vào ngày 7 tháng 12, dẫn lời tuyên bố của Tổng thống Palestin rằng Hoa Kỳ đang chối bỏ vai trò lãnh đạo như một hòa giải viên cho hòa bình.
Liên hiệp Châu Âu (EU) và Liên Hiệp Quốc cũng lên tiếng cảnh báo kế hoạch dời Đại sứ quán Mỹ đến Jerusalem sẽ gây ra hậu quả cho tiến trình tái lập hòa bình giữa Israel và Palestine.
Các đồng minh thân cận của Hoa Kỳ cũng chống đối Tổng thống Donald Trump công nhận Jerusalem là thủ đô của Israel vì điều này đi ngược lại chính sách của Mỹ và thế giới về Jerusalem trong nhiều thập niên qua.
Pháp bác bỏ tuyên bố ‘đơn phương’ của Hoa Kỳ và kêu gọi sự bình ổn trong khu vực Trung Đông. Anh cho rằng sự công nhận này không giúp ích cho những nỗ lực mang lại hòa bình đối với Israel và Palestin. Đức nói rằng tình trạng của tranh chấp thành phố Jerusalem căn bản chỉ có thể do 2 quốc gia Israel và Palestin giải quyết.
Liên quan Hoa Kỳ công nhận Jerusalem là thủ đô của Israel, Hội Đồng Bảo An Liên Hiệp Quốc sẽ có cuộc họp khẩn vào thứ Sáu, ngày 8 tháng 12. Cuộc họp được tiến hành theo yêu cầu của 8 quốc gia bao gồm Bolivia, Anh, Ai Cập. Pháp, Ý, Senegal, Thụy Điển và Uruguay.
Ngay sau khi Tổng thống Trump tuyên bố công nhận Jerusalem là thủ đô của Israel, Tổng thư ký Liên Hiệp Quốc Antonio Guterres nói rằng giải pháp cuối cùng đối với Jerusalem sẽ do Israel và Palestin thương thuyết trực tiếp với nhau và không có giải pháp nào khác thay thế. Tổng thư ký Liên Hiệp Quốc Antonio Guterres còn nhấn mạnh ông một mực phản đối các biện pháp đơn phương đối với Jerusalem.
Đại sứ của Bolivia ở Liên Hiệp Quốc cho rằng quyết định của Tổng thống Trump chống lại luật quốc tế và Nghị quyết 2334 của Hội Đồng Bảo An Liên Hiệp Quốc, áp dụng hồi tháng 12 năm 2016 đối với vấn đề Jerusalem.
Trong khi các quốc gia trên thế giới phản đối Tổng thống Trump công nhận Jerusalem là thủ đô của Israel và dân chúng Palestin kêu gọi biểu tình vào trưa ngày 7 tháng 12, thì Thủ tướng Benjamin Netanyahu bày tỏ sự vui mừng qua một thông điệp rằng đây là một bước quan trọng cho hòa bình và cũng là mục tiêu của Israel từ những ngày đầu lập quốc.
RFA, 7/12/2017

--------------------
Trung Quốc tổ chức diễn đàn nhân quyền

 



Các nhà hoạt động nhân quyền cầm biểu ngữ phản đối Trung Quốc bắt giữ một nhân viên tổ chức phi chính phủ người Đài Loan hôm 28/11/2017. AFP

(RFA): Khoảng 300 người tham dự một sự kiện được Trung Quốc gọi là Diễn Đàn Nhân quyền được khai mạc vào ngày 7 tháng 12 tại Đại sảnh đường nhân dân ở thủ đô Bắc Kinh.
Chủ đề được khách mời đến lắng nghe là Sự phát triển quyền con người mang màu sắc Trung Quốc.
Bộ trường Ngoại giao Trung Quốc là ông Vương Nghị nói rằng có rất nhiều cách tiếp cận về nhân quyền khác nhau, và không ai có quyền thuyết giảng cho người khác về vấn đề nhân quyền.
Bắc Kinh nói rằng một trong những chuẩn mực phát triển nhân quyền của họ là hạ thấp mức nghèo đói của dân chúng.
Tuy nhiên một giáo sư ở Đại học Nhân dân ở Bắc Kinh nói rằng nếu so sánh chuẩn mực nghèo đói của Trung Quốc với các quốc gia khác thì ông thấy rằng nó rất thấp, vì thế phải nâng chuẩn mực này lên. Điều đó có nghĩa là số người thực sự nghèo đói của Trung Quốc nhiều hơn cách tính toán của chính phủ Bắc Kinh.
Một tổ chức theo dõi nhân quyền có tên là Bảo vệ quyền làm người Trung Quốc có trụ sở bên ngoài Trung Quốc nói rằng việc chú trọng phát triển kinh tế của Trung Quốc đã trả một giá đắt về nhân quyền khi có rất nhiều người bị bóc lột, bị phân biệt đối xử, và không được bảo vệ.
Theo quan sát của các tổ chức nhân quyền quốc tế thì có đến hàng trăm nhà hoạt động nhân quyền Trung Quốc bị cầm tù trong thời gian qua, nhất là từ khi Chủ tịch Tập Cận Bình lên cầm quyền từ năm 2012 đến nay. Các tổ chức này nói rằng chính quyền đặc biệt nhắm vào giới luật sư nhân quyền và tăng cường kiểm soát mạng Internet.
Phong trào đòi quyền chính trị tại lãnh thổ Hồng Kong do Trung Quốc kiểm soát vào năm 2014 cũng bị đàn áp, và thủ lĩnh của phong trào này là anh Hoàng Chi Phong đã bị giam và có thể sẽ phải đối diện với một bản án nặng hơn
Trung Quốc cũng là quốc gia duy nhất cho đến nay từ thời Đức quốc xã, cầm tù một người được giải Nobel về nhân quyền và để cho người đó chết là ông Lưu Hiểu Ba. Ông qua đời hồi tháng Bảy vừa rồi.
RFA, 7/12/2017

--------------------
Cháy rừng Nam California lan rộng, đóng xa lộ 101 dọc bờ biển

 

Lửa cháy rừng kéo tới rìa xa lộ 101 ở Nam California. (Hình: AP Photo/Noah Berger)

VENTURA, California (AP) -
Giới hữu trách hôm Thứ Năm đóng một đoạn xa lộ quan trọng ở vùng Nam California khi lửa từ đám cháy rừng lớn nhất và tàn phá nhiều nhất ở Nam California tràn qua các lằn đường xa lộ, tiến về khu vực cư dân sinh sống dọc theo chân núi và bờ biển.
Các chuyên gia khí tượng cho hay sức mạnh của gió Santa Ana sẽ phần nào giảm sút so với ngày trước đó, nhưng vẫn bị coi là rất nguy hiểm, theo bản tin của Sở Khí Tượng Quốc Gia (NWS).
Điều kiện thời tiết lắng dịu hơn trong đêm đã giúp các toán lính cứu hỏa bảo vệ thị trấn Ojai, thuộc quận Ventura County, không bị lửa tràn ngập. Khoảng 7,000 cư dân nơi đây được lệnh di tản sau khi gió thổi ào ạt vào khuya ngày Thứ Tư khiến sự đe dọa của ngọn lửa gần hơn.
Lệnh di tản cũng lần đầu tiên được đưa ra ở quận Santa Barbara County, nơi thành phố ven biển Carpinteria đang bị đe dọa.
Giới hữu trách phải đóng cửa đoạn dài hơn một chục dặm của xa lộ 101, chạy dọc theo bờ biển California, chặn con đường quan trọng giữa hai quận Ventura và Santa Barbara trong nhiều giờ đồng hồ, do ngọn lửa tràn ra đường, thiêu rụi các bụi cỏ khô cằn hai bên xa lộ.
Vùng Nam California hiện đang phải đối phó với bốn đám cháy rừng lớn khiến hàng chục ngàn người được lệnh phải di tản, đồng thời cũng thiêu hủy gần 200 căn nhà cùng các kiến trúc đủ loại. Giới hữu trách cho hay con số này chắc chắn sẽ còn tăng cao hơn nữa.
Từ San Diego ở phía Nam cho đến Santa Barbara ở phía Bắc, điện thoại di động của hàng triệu cư dân đã rung lên trong đêm Thứ Tư, để báo động là gió sẽ rất mạnh khiến nguy cơ hỏa hoạn rất cao.
Nhà chức trách hy vọng với nỗ lực điện tử này họ sẽ giúp cư dân nắm vững tình hình và giữ không để ai bị thiệt mạng vì lửa.
Gió mạnh cũng có thể tạo ra các đám cháy mới, như đã thấy ở khu Bel-Air thuộc Los Angeles hôm Thứ Tư, nơi một đám cháy thiêu rụi các căn nhà trị giá hàng triệu đô la của giới giàu có, danh tiếng, ở trên đồi nhìn xuống toàn vùng Los Angeles.
Cháy rừng cũng khiến bảo tàng viện Getty Center phải đóng cửa để bảo vệ các món bảo vật thuật vô giá của nơi này không bị gây nguy hại do ảnh hưởng của khói từ đám cháy ngay cạnh xa lộ 405.
Giới chức học khu vùng Los Angeles cho hay có khoảng 265 trường bị đóng cửa hôm Thứ Năm vì khói mù mịt gây khó thở.
Ở thành phố ven biển Ventura, có hơn 20 con ngựa bị thiêu chết khi ngọn lửa tràn ngập một trại nuôi ngựa, giới hữu trách cho hay. (V.Giang)
NV, December 7, 2017

--------------------
Tiền đòi bảo hiểm vụ cháy ở miền Bắc California lên $9 tỷ

 

(Hình minh họa: Justin Sullivan/Getty Images)

SACRAMENTO, California (AP) -
Tiền đòi bảo hiểm trong vụ cháy rừng tại khu vực sản xuất rượu nho ở miền Bắc California cách đây hai tháng nay lên đến $9 tỷ, số tiền đòi bồi thường một vụ bảo hiểm lớn nhất trong lịch sử Hoa Kỳ, các giới chức cho biết hôm Thứ Tư.
Con số này nhiều phần sẽ không tăng nhiều nữa, ông Dave Jones, bộ trưởng Bộ Bảo Hiểm California, nói.
Đây là số tiền bị đòi bồi thường của các cư dân, doanh nghiệp, xe hơi, và các thứ khác đối với 260 công ty bảo hiểm, tính tới ngày 1 Tháng Mười Hai.
“Đằng sau những vụ bồi thường bảo hiểm này là những câu chuyện cá nhân thương tâm liên quan đến mất mát, cùng với 44 người bị thiệt mạng,” ông Jones nói với AP.
Vụ cháy ở Oakland Hills năm 1991 được coi là vụ đền bảo hiểm lớn nhất trong lịch sử Hoa Kỳ lúc đó, tương đương khoảng $2.7 tỷ tính theo thời giá hiện nay, theo Viện Thông Tin Bảo Hiểm.
Có hơn 20 vụ cháy xảy ra tại miền Bắc California hồi giữa Tháng Mười.
Tiểu bang chưa cho biết thiệt hại của mỗi đám cháy bao nhiêu, nhưng các giới chức nói rằng đây là một vụ có rất nhiều nhà bị cháy hơn vụ cháy năm 1991 nhiều.
Có tới 18,000 chủ nhà nộp đơn đòi bồi thường bảo hiểm. Những căn nhà này, bị thiêu rụi hoặc bị hư hại một phần, hầu hết tọa lạc ở Sonoma County, nơi đám cháy xảy ra thiêu rụi nhiều khu dân cư, ông Jones nói.
Ngoài ra, còn có gần 2,300 doanh nghiệp nộp đơn đòi bồi thường bảo hiểm, cộng với gần 5,000 đơn cho xe hơi và 650 đơn cho các tài sản khác, trong đó có cả những chiếc tàu.
Mặc dù sự việc xảy ra trong một thời gian ngắn, ông Jones nói rằng “chắc chắn” các công ty bảo hiểm có đủ tiền để trả.
Một số cư dân California nhận thông tin không chính xác từ công ty bảo hiểm, ông Jones nói.
Ông cũng cảnh báo mọi người là nên xem xét kỹ các nhà thầu trước khi ký hợp đồng sửa chữa lại nhà cửa. (Đ.D.)
NV, December 7, 2017