NAM UC Tuan Bao NAM UC Tuan Bao NAM UC Tuan Bao

Trang Phụ Nữ

 

Phụ nữ ngày nay với căn bệnh AIDS

Lan Hương



Pano quảng cáo cho một loại thuốc điều trị bệnh Aids trên một đường phố ở tỉnh Quảng Bình hôm 1/12/2015. AFP photo

Vẫn còn kỳ thị
(RFA): Căn bệnh thế kỷ HIV/AIDS thâm nhập vào Việt Nam gần 3 thập niên gây ra nhiều đau thương, mất mát cho biết bao gia đình. Nhớ lại khoảng chục năm trở lại, ở Việt Nam đặc biệt là những vùng nông thôn nơi con người vốn được biết đến với tính tình thân thiện, thật thà, đùm bọc nhau đến cùng; ấy vậy mà sự thương yêu giữa những con người chất phác với nhau vẫn không chiến thắng nổi rào cản căn bệnh thế kỷ mang lại. Ngày ấy, nếu trong làng xóm mà phong phanh có tin nhà nọ có người bị AIDS mà người ta vẫn gọi là bệnh si-đa, thì cả làng đều sửng sốt, ra vào thì thào bàn tán như có đại họa ập xuống vùng quê nghèo. Đi ra đường mà trông thấy người bị bệnh thì tránh càng xa càng tốt bởi vì sợ con virus bệnh trong người sẽ bằng cách nào đó “bay ra” và nhiễm vào người mình. Hơn cả, là những lời dị nghị rằng chỉ có loại hút chích, hư hỏng, ăn chơi sa đọa, nếu là đàn bà thì là loại “điếm đĩ” mới mắc phải thứ bệnh quái quỷ ấy.
Chục năm sau, khi xã hội đã tiến bộ rất nhiều trong các lĩnh vực của đời sống, con người đã có cái nhìn cởi mở hơn với nhiều hiện tượng mà trước đó còn khắt khe, phân biệt đối xử chẳng hạn như tình yêu giữa những người đồng tính, hay những người phụ nữ làm mẹ đơn thân và thậm chí là chuyện ngoại tình cũng được xếp vào hạng “thường thôi”. Ấy vậy mà những cái nhìn về những nạn nhân HIV/AIDS không được bao dung đến vậy mà thay vào đó vẫn là những lời bán tán, dè bỉu và thái độ né tránh. Chúng tôi chỉ được biết đến sự thật này khi trò chuyện trực tiếp với những người bị nhiễm bệnh: "Phần lớn phụ nữ nông thôn thì chỉ làm mấy sào ruộng, còn những người đi làm thêm thì khi xin vào các xí nghiệp thì đa số các chị em đều phải giấu tình trạng có HIV của mình. Đi làm ở các công ty xí nghiệp thì đều phải giấu tình trạng của mình. Khi đi lấy thuốc họ chỉ xin ra ngoài 1 tiếng nên công ty không biết. Họ không biết là nếu công ty xí nghiệp biết thì sẽ thế nào vì có nhiều trường hợp trước đấy họ đang làm giáo viên, công nhân, khi biết có HIV, sức khỏe suy sụp thì họ bị phân biệt đối xử".
Chị Liên bị lây căn bệnh quái ác từ người chồng sau những năm tháng chồng chị đi làm than ở Quảng Ninh. Hiện tại chồng chị đã qua đời, để lại chị và đứa con nhỏ côi cút nuôi nhau sống qua ngày giữa những ánh mắt khinh bỉ của người đời. Chị nói rằng hiện nay con người đã hiểu biết hơn về căn bệnh này nhưng vì hiểu biết chưa tường tận nên họ càng phân biệt đối xử. Ở xứ nông thôn người dân bán mặt cho đất bán lưng cho trời, người ta chỉ biết rằng si-đa là bệnh truyền nhiễm nguy hiểm dẫn đến chết người, đến nay chưa có vaccine dự phòng và thuốc điều trị đặc hiệu. Đặc biệt là căn bệnh này rất dễ lây, kể cả qua tiếp xúc thông thường và chỉ những người chích ma túy, người mua dâm, bán dâm mới bị nhiễm. Chính vì những thông tin không đầu không cuối đấy đã khiến cuộc sống của mẹ con chị vốn oan nghiệt lại thêm phần tủi thân.
Bác sĩ Trịnh Thị Thảo - Khoa Truyền thông-Trung tâm phòng chống HIV/AIDS tỉnh Điện Biên cho biết, nguồn gốc và nguyên nhân của sự kỳ thị và phân biệt đối xử là do thiếu hiểu biết về HIV/AIDS, nhất là việc cho rằng HIV có thể lây qua những tiếp xúc thông thường như ăn cùng mâm, đi chung xe, dùng chung nhà vệ sinh... Do việc truyền thông không đúng đắn trong một thời gian dài trước đây, khi nói đến HIV/AIDS, người ta luôn đưa ra những hình ảnh đầu lâu, lưỡi hái tử thần... khiến người dân sợ bệnh AIDS và sợ luôn cả người mắc AIDS.
Chính sự kỳ thị kéo dài nhiều thập niên đã khiến những người bị bệnh không có cơ hội được đi làm dù thể lực vẫn còn tốt và có nhiều khả năng cống hiến cho xã hội, không được chăm sóc y tế một cách bình đẳng, quyền học hành, tự do đi lại cũng vì vậy mà bị hạn chế.


Pano tuyên truyền cho người dân hiểm họa bệnh Aids tại tỉnh Sơn La ngày 5/5/2009. AFP photo

“Lá rách đùm lá rách”
Bên cạnh những tổ chức do Nhà nước thành lập để hỗ trợ những người bị HIV/AIDS, còn vô số các nhóm độc lập, các câu lạc bộ trong xã hội do chính những người bị bệnh tự lập nên để giúp đỡ, tương trợ nhau như nhóm Ước Mơ Xanh, Hoa Hướng Dương, Cho Bạn Cho Tôi, Vì Ngày Mai Tươi Sáng,… Chị Đào Phương Thanh, trưởng nhóm Hoa Sữa ở Hà Nội từng cho chúng tôi biết rằng chính những nhóm tự lực như vậy lại hoạt động hiểu quả hơn và thu hút được nhiều nạn nhân bị bệnh hơn bởi vì tâm lý người bệnh thường cảm thấy an tâm, được chia sẻ và “hợp nhau” hơn khi đồng cảnh ngộ. Những hội nhóm này trẻ có, già có, nghề nghiệp đa dạng từ chủ doanh nghiệp đến anh xe ôm, cùng nhau làm nhiều hoạt động khác nhau cho chính người bị bệnh và cho cộng đồng chẳng hạn như tổ chức đi thu gom kim tiêm trên vệ đường, công viên, hay tự tay chăm sóc những người giai đoạn cuối sức khỏe suy sụp không thể tự lo cho bản thân. Nhiều thành viên của các nhóm này cho biết họ cảm thấy đây giống như gia đình thực sự của họ, thậm chí có những người nói rằng gia đình của họ cũng không chăm họ tận tình được đến vậy.
Nổi bật trong đó có nhóm Vì Ngày Mai Tươi sáng. Được thành lập năm 2003 với 11 thành viên và hiện tại đã lan thành 26 nhóm trải dọc khắp 14 tỉnh phía Bắc, nhóm được sự hỗ trợ về tài chính và kỹ thuật của các tổ chức phi chính phủ như: CARE, POLICY, AFAP, CEPHAD, USAID. Trong phần đầu của bài diễn văn tại buổi lễ ký kết thỏa thuận khung hợp tác Việt-Mỹ trong lĩnh vực phòng chống HIV/AIDS, cựu Ngoại trưởng Hoa Kỳ Hillary Clinton đã khen ngợi Nhóm “Vì ngày mai tươi sáng” về những đóng góp trong việc hỗ trợ và tư vấn cho những người nhiễm HIV/AIDS ở Việt Nam.
Chị Phạm Thị Hiền, trưởng nhóm chi nhánh Bắc Ninh cho chúng tôi biết những hoạt động gần đây của nhóm: "Bọn em hoạt động rất nhiều, ngoài các hoạt động đi thăm hỏi, còn hướng dẫn nhau để tiếp cận với thuốc và chăm sóc nhau cũng như vận động tổ chức các sự kiện cho trẻ và hỗ trợ một số trường hợp cần hỗ trợ sinh kế đặc biệt. Sự kiện 1/6 và Tết nguyên đán vẫn được tổ chức đều đặn cho 300 trẻ để có quà hỗ trợ động viên tinh thần. Các hoạt động cho trẻ em nhỏ vẫn diễn ra thường xuyên."
Nhóm của chị Hiền còn xây dựng một đội các em nhỏ bị trầm cảm để trò chuyện với các con. Rồi tùy theo lứa tuổi mà cho các con thông tin làm thế nào để chúng có thể tự chăm sóc và phòng tránh cho các bạn khác. Hoặc có những buổi nói chuyện với các trẻ nhiễm mà bị kỳ thị ở trường học, không được học, hoặc bạn bè không muốn chơi cùng thì nhóm cũng cho các con những thông tin đơn giản nhất. Tức là hướng dẫn các em phải chấp nhận và đối diện với sự kỳ thị ấy. Nhóm cũng đến từng gia đình để nói chuyện giúp họ hiểu và bớt kỳ thị người bị bệnh. Ngoài ra, Vì Ngày Mai Tươi Sáng còn tích cực tham gia truyền thông vì nhóm thấy được hiệu quả rõ rệt khi chính những người bị nhiễm lên tiếng hơn là những cán bộ y tế phát biểu theo lý thuyết.


Pano khuyến khích người dân phòng tránh bệnh Aids tại Saigon ngày 25/3/2013. AFP photo

Không thể phủ nhận tính chất nguy hiểm của căn bệnh HIV/AIDS, có lẽ vì vậy mà nhiều người đặt cho nó những biệt danh như “bệnh tử thần” hay gọi những người bị bệnh là “lãnh án tử”. Ngành y học trên thế giới ngày ngày nỗ lực để tìm ra giải pháp chữa dứt điểm loại virus gây bệnh nhưng loại thuốc này vẫn còn là một ẩn số. Hiện tại trên thế giới mới có duy nhất một công dân Mỹ được chữa trị dứt điểm bằng phương pháp cấy ghép tế bào tủy gốc thay thế trong tổng số hơn 35 triệu người nhiễm bệnh. Dù trường hợp bệnh gì cũng vậy, phương châm “phòng bệnh hơn chữa bệnh” lúc nào cũng mang lại kết quả tốt nhất và ít rủi ro nhất. HIV/AIDS khó chữa, nhưng cách phòng chống không khó, đặc biệt là đối với phụ nữ.
Ông Thanh Nhàn, hiện làm việc tại Hội Phòng chống HIV/AIDS Saigon chia sẻ cách đề phòng cho chị em phụ nữ: "Muốn biết cách phòng tránh như thế nào thì mình cần hiểu đường lây của nó. HIV/AIDS chỉ lây qua 3 con đường thôi là tình dục, mẹ sang con và đường máu. Muốn phòng tránh mình phải ngăn chặn những con đường lây nhiễm. Chẳng hạn như đường máu thì mình không dùng chung bơm kim tiêm với những người sử dụng ma túy chẳng hạn vì những người này thường có nguy cơ bị HIV cao. Đường máu là con đường có khả năng lây nhiễm HIV cao nhất. Mình nên cẩn thận trong dụng cụ sử dụng hàng ngày, chẳng hạn nếu làm nail mà dụng cụ không được vệ sinh sạch sẽ thì nguy cơ lây HIV cũng rất cao. Về chuyện quan hệ tình dục, thường thường phụ nữ rất bị động trong chuyện sử dụng bao cao su và chất bôi trơn. Khi quan hệ tình dục thường thì đàn ông thích thì họ xài, không thích thì không xài. Cho nên nếu thực sự muốn tuyệt đối không bị lây HIV AIDS thì nên tác động tối tác của mình không nên quan hệ tình dục không có bao cao su".
Ông Thanh Nhàn cho biết thêm rằng hiện tại đã có loại thuốc dự phòng lây nhiễm HIV gọi là PREP. Nếu uống hoặc tiêm loại thuốc này đều đặn thì mỗi một chu kỳ sẽ giúp bảo vệ được 30 ngày với hiệu quả cao. Trong trường hợp lỡ bị nhiễm HIV vì tiếp xúc với nguồn nhiễm thì có thể đến các cơ sở y tế để mua thuốc điều trị phôi nhiễm. Loại thuốc này có tác dụng trong vòng 72 giờ.
Có những người nhiễm HIV/AIDS do bị lây, có người do những sai lầm trong quá khứ để lại hậu qủa, nhưng dù là trong trường hợp nào, những nạn nhân HIV/AIDS đều ước muốn được xã hội bao dung và giúp đỡ tạo điều kiện cho họ được sống và cống hiến như những con người bình thường, không còn là nạn nhân của tấm rào cản mang tên “kỳ thị”.
Lan Hương, phóng viên RFA
2017-05-08
Mọi đóng góp của quý vị để trang Phụ nữ thêm sinh động hơn, xin gửi về địa chỉ peymane@rfa.org.



--------------------

Trần Mộng Tú



Chợ Đêm - Night Market - Kuala Lumpur. (Hình: Trùng Dương)

"Đèn Sàigòn ngọn xanh ngọn đỏ
Đèn Mỹ Tho ngọn tỏ ngọn lu
Anh về học lấy chữ nhu
Chín trăng em vẫn đợi mười thu em vẫn chờ".
Đây không phải là đèn Mỹ Tho hay đèn Sàigòn. Đây là những ngọn đèn trên đường phố Mã Lai. Những cô gái Việt sang tới Mã Lai làm ăn thì người chồng ở nhà phải chờ “chín trăng” là chín tháng hay “mười thu” là mười năm. Bài hát ca dao Nam Bộ đó, bây giờ được hát bởi những người chồng.
Từ cửa sổ khách sạn Nova Hotel trên đường Jalan Alor, không cách xa tháp đôi nổi tiếng Twin Tower lắm của Kuala Lumpur, buổi tối mở cánh cửa sổ ra, nếu bạn ngó về phía trái, thấy một con đường nhỏ với một dẫy đèn lồng đỏ, treo trên những mái hiên. Những ngọn đèn đỏ này không to lắm, có “ngọn tỏ ngọn lu” thỉnh thoảng có cả một ngọn không được thắp hay thắp mà không sáng.
Nơi đó họ gọi là Phố Đèn Đỏ. Cái tên nghe thật dung dị. Thắp đèn đỏ thì gọi là phố đèn đỏ vừa gợi hình vừa dễ nhớ. Thật ra cái tên Phố Đèn Đỏ có tiểu sử của nó tùy từng quốc gia, nhưng nói chung đó là tên gọi của chốn ăn chơi của các ông trên thế giới.
Con phố nhỏ này trông như một đường hẻm ở Việt Nam, xe hơi khéo lách có thể vào được nếu người đi bộ nhường đường. Đầu phố phía kia không biết dẫn tới đâu, nhưng ở trên cao ngó xuống thì đầu phía này dắt ra đường Jalan Alor trước cửa khách sạn, nơi nhóm “Thăm Mộ Thuyền Nhân” chúng tôi ngụ.
Khu đèn đỏ là khu “Bán phấn Buôn Hương.” Hương gái Việt và Phấn gái Việt được biết, ở thời điểm này chiếm 80%. Con phố Jalan Alor có chợ đêm “Night Market.” Sinh hoạt chính từ 4 giờ chiều cho tới 5, 6 giờ sáng hôm sau. Chợ đêm chủ yếu là thức ăn. Ở đây ngoài bếp Mã, có bếp Tàu và bếp Việt. Tìm nước mía, nước dừa, ngô (bắp) hấp, khoai luộc rất dễ dàng. Trái cây Mã rất gần gũi với Việt Nam: Chôm chôm, măng cụt, xoài, nhãn mùa này đầy chợ. Có Quán ăn Việt, người Việt làm chủ. Du khách đủ mọi lớp tới. Có người đi du lịch với vợ, với gia đình. Cũng có những thương gia trên đường giao hàng, trên đường ký hợp đồng tới đây ăn xong thì ở lại qua đêm đi mua hương mua phấn. Những cô gái Việt bán hương phấn ở đây nhiều lắm, họ còn khá trẻ. Tuổi từ mười tám cho tới ba mươi. Họ là những món hàng đẹp và ngon trong chợ đêm này.
Tài xế taxi Mã gặp khách đàn ông đi một mình. Bất cứ người khách đó mang quốc tịch gì, màu da gì, cũng được hỏi một câu rất giản dị:
- Do you want Vietnamese pretty girls?
Chữ Vietnamese được nhấn mạnh trong câu hỏi.
Tại sao gái Việt ở đây nhiều thế, họ tới đây bằng cách nào? Có thể là họ đi theo diện “Xuất Khẩu Lao Động” chính thức hay họ bị mua chuộc, bị lừa, hoặc tự nguyện sang Mã làm gái bán vui, mua buồn. Đi bằng cách nào thì tất cả đều vì lý do kinh tế. Họ là những phụ nữ rất đáng thương.
Một buổi sáng, tôi tình cờ được ngồi ăn cùng bàn với mấy cô trong một quán ăn của người Việt. Ngồi một lúc, cung cách của các cô mang thuốc lá ra hút, gọi cà phê, thức ăn, cho tôi biết các cô làm gì ở đất nước này. Tôi bắt chuyện làm quen, các cô vui vẻ tâm sự. Một cô khoảng trên dưới ba mươi, người miền Nam. Cô nói cô ở Kiên Giang đến.
- Kiên Giang bây giờ đẹp lắm!- cô khoe.
Rồi cô tâm sự:
- Em với chồng bỏ nhau, con gái lớn đang học Trung Học, thằng nhỏ bảy tuổi bệnh, em không có tiền chạy thuốc, nó chết. Em buồn quá, có người rủ đi xa kiếm tiền thì đi. Đi theo diện du lịch, rồi ở lậu luôn.
- Nếu bị hỏi giấy tờ thì sao?
- Không sao cả cô ơi! Ở đây dễ lắm, có tiền cho tụi lính (công an) là xong hết. Có tiền em gửi về nuôi má, nuôi con ăn học.
Cô khác nói:
- Cô ơi, ở đây tụi em làm gái sợ lính Mã lắm, nó cho vào tù bất cứ lúc nào. Mình ở lậu, làm việc này phải sợ tất cả mọi người. Phải có tiền thuê “Bảo Vệ” nữa. Bị khách hành hung hay không trả tiền thì gọi Bảo Vệ can thiệp. Vào tù cũng gọi Bảo Vệ chuộc ra. Tiền chuộc cộng tiền nộp cho Bảo Vệ thành một số nợ to. Mình phải làm để trả món nợ đó trước khi có tiền gửi về nhà. Tụi em mỗi đứa một cảnh cô ơi.
Cô khác kể:
- Ở Bắc em trồng trà trên Thái Nguyên, sáng nắng, chiều mưa, vất vả lắm, cũng chẳng được bao nhiêu, nhà lúc nào cũng nợ. Thấy bạn em rủ sang Mã Lai kiếm tiền dễ hơn, nói làm massage, hát Karaoke khá lắm. Người ta ứng trước cho cả ngàn đồng Mỹ, làm giấy tờ cho mình hết, chỉ việc đi sang làm trừ dần. Sang đến nơi mới hay mình nợ người ta cả tiền ứng trước, tiền vé máy bay, tiền giấy tờ, một con số to lắm. Khó lòng mà trả được món nợ này. Giấy tờ người ta giữ hết, mình không nói được tiếng của nước này. Thế là họ bảo sao phải nghe vậy nếu không muốn vào tù.
Cô chưa nói hết câu đã nước mắt ngắn, dài. Một cô khác kể chuyện của nhau:
- Chúng em, có người xuất cảng lao động, cực quá không làm nổi, hay đang làm thì hết việc. Về lại quê nhà thì tiền vay nợ để đi chưa trả được bao nhiêu. Chồng có khi đang thất nghiệp hoặc ốm đau. Thôi anh để em ở lại làm thêm đôi năm nữa. Anh đâu có biết đích xác em làm việc gì. “Ngậm bồ hòn làm ngọt” cô ơi! (Chữ ngậm Bồ Hòn này chỉ có người Bắc mới biết.)
Một cô khoảng ba mươi, có cặp mắt rất buồn:
- Cô ơi, làm hoài cũng quen, nếu mình biết tự đề phòng cho không nhiễm bệnh và biết nghe lời thì dễ sống hơn. Số phần mà cô, phải chấp nhận để sống. Chắc cỡ tuổi tụi em cũng chỉ làm được vài năm nữa. Nếu có phe đảng thì lên làm chủ, rồi mình lại “lừa” người sang sau. Nếu không thì mang cái thân tàn về quê. Không tính trước được cô ơi. Chúng em phó mặc cho phần số.
Giọng miền Trung của cô, ngập ngừng, dịu dàng, nghe mà mủi lòng. Có cô thú nhận:
- Tụi em yếu đuối chứ có chị rất cứng cỏi, biết bị lừa tìm mọi cách để thoát. Chạy vào toà Đại Sứ tố cáo, hay chạy vào sở công an Mã, đôi khi cũng thoát được cô ạ. Thật ra các chị có chồng tốt ở nhà chờ, chỉ vì nghèo muốn ra nước ngoài lao động, nay bị lừa nên nhất định về. Còn như chúng em, ai có chồng ở nhà cờ bạc, nghiện hút, hay đánh đập vợ con thì đâu còn muốn về nữa. Mà chồng mình đôi khi cũng chẳng cần biết mình làm gì, miễn cứ gửi tiền về là được. Buồn lắm cô ơi! Cô ăn đi chứ, sao cô cứ nhìn cái ang cá kèo vậy?


Ang cá kèo. (Hình: Trùng Dương)

Cái ang cá kèo lạ lắm. Cả trăm con cứ nhảy tung lên như là khiêu vũ, bắn cả ra ngoài ang. Mươi phút sau chúng nằm xếp lớp lên nhau, rất ngoan ngoãn và thứ tự. Tất cả cái đầu nghiêng về một phía như có người cầm đũa xếp những con cá trong một cái nồi để kho. Những con cá này được mang sang từ Việt Nam. Người chủ quán bảo gây mê cho nó ngủ mấy tiếng, bỏ vào thùng xốp gửi máy bay qua đây. Sang tới nơi chúng sẽ tỉnh dậy. Từ Việt Nam sang Mã Lai có hai tiếng bay mà.
Trên một khía cạnh nào đó, những cô gái Việt có phải đã sang Mã Lai bằng cách đi của những con cá kèo này không? Cá kèo ở Việt Nam được xếp vào dạng cá rẻ tiền, cá của dân quê nghèo khó ăn thường ngày. Cá kèo là hạng chót nên đi xem hát mà mua vé rẻ tiền người ta cũng gọi là ngồi ở hạng “cá kèo”.
Hôm sau tôi được một anh bạn kể cho nghe chuyện “Đi Biển” tối hôm trước. Anh ở trong nhóm của chúng tôi, anh dắt cả mấy cô cháu, cả một linh mục khá trẻ, vào đó “tham quan cho biết sự tình” thôi.
Đó là một nhà hàng đêm có tên là Beach Club (Họ gọi tắt là đi Biển), ở không xa khu chợ đêm. Nơi đây mỗi người vào phải mua một chai nước ngọt hay bia giá khoảng 400 tiền Mã (gần 10 Mỹ Kim). Vào trong Biển tối om đó có cả hàng chục cô gái Việt tuổi mười tám, đôi mươi, chạy ra vây chung quanh mình. Khách và các cô muốn tính với nhau thế nào thì tính, miễn là nộp tiền cho chủ theo đúng luật đã quy định. Ở nơi này, các cô còn xuân trẻ có thể kiếm một đêm từ một đến hai trăm Mỹ kim.
Các cô sẽ lôi kéo, vuốt ve, khách không trốn vào đâu được (thật ra đã vào đấy thì có ông nào không muốn bị bắt). Nhưng đây là nhóm của chú cháu anh nên họ chỉ đứng chụm vào nhau nói chuyện và quan sát. Nghe anh nói chuyện với linh mục cứ Cha Cha, Con Con. Một cô khẽ lên tiếng:
- Con muốn được xưng tội.
Tôi ngắt lời, hỏi:
- Thế Cha có giải tội cho cô ấy không?
Anh bạn nói, không, Cha sợ bị phục kích. Tự nhiên tôi thấy thương quá! Nếu thật tình cô ấy muốn xưng tội thì sao? Có lẽ cô là người Công Giáo, bao lâu nay không hề tới nhà thờ vì nghĩ mình tội lỗi. Tôi tin cô có thể cầu xin tha thứ thẳng với Chúa. Chúa nhân từ vô cùng, Chúa hiểu hoàn cảnh của cô hơn bất cứ ai.
Trong một buổi tối khác, quán ăn khác, chủ cũng là một phụ nữ người Việt, khoảng bốn mươi tuổi. Phụ bếp, chạy bàn có nam, có nữ, toàn người Việt. Một cô trông rất trẻ, đang ngồi chẻ rau muống làm gỏi cho khách. Tôi hỏi chuyện làm quen mọi người, cô chủ cho biết ở đây đã chín năm, chồng là người Hoa. Cô phụ bếp mới sang được một tháng. Đi diện du lịch rồi sẽ ở luôn. Cô chủ nói:
- Em chỉ cần đút tiền cho lính Mã là cái gì cũng xong cô ạ.
Tôi đợi lúc cô phụ bếp mang thức ăn cho tôi, tôi hỏi:
- Con có gia đình chưa? Ở thành phố nào?
- Dạ có rồi, con ở Huế, con có hai đứa con nhỏ.
Cô ngập ngừng một chút nói thêm:
- Nghèo quá cô ạ, mà luôn luôn không có việc làm. Cả hai vợ chồng cùng thất nghiệp hoài. Con giao con cho nhà chồng, sang đây làm để có tiền gửi về.
Tôi nhìn kỹ cô thêm một chút, thấy cô người mảnh mai, có chút nhan sắc, tôi chạnh lòng nói khẽ.
- Cô biết con làm ở đây vất vả, từ 4 giờ chiều tới 5, 6 giờ sáng. Nhưng nếu ai rủ con đi làm việc gì nhàn hơn, nhiều tiền hơn, con đừng có nghe. Con hiểu cô nói gì không?
Cô gái nhìn tôi với cặp mắt bối rối, cô hạ mi mắt thấp xuống một chút, cô cũng trả lời rất khẽ:
- Dạ, con hiểu, con cám ơn cô.
Tôi thấy lòng mình nao nao. Chẳng phải bà con thân thích gì sao bỗng thấy thương như thương con, cháu mình. Hoàn cảnh của những cô gái mang hộ chiếu Cộng Hoà Xã Hội Chủ Nghĩa Việt Nam. Cô đến từ đâu? Huế, Hà Nội, Kiên Giang, Mỹ Tho, Cà Mau hay Ninh Bình, Lạng Sơn, Nam Định, các cô đều là những con cá kèo bị (hay tự chọn) gây mê bỏ vào thùng xốp mang đi. Những ngọn đèn lồng đỏ, ngọn tỏ ngọn lu đó còn treo tới bao giờ.
Trần Mộng Tú, VOA
02/05/2017
(Mã Lai - Tháng 4/2017)



 

Các Số Báo Trước:


Vận động minh bạch ngân sách, Lưu Thị Quyên đoạt giải thưởng lãnh đạo trẻ Mỹ VOA, 05/05/2017
Ếch Phu Hồ: Nói chuyện tiền hay chuyện thủ dâm?Khải Đơn
Chuyện tình "cổ tích"Sưu tầm
Cô gái gốc Việt kể chuyện bị kỳ thị tại Ái Nhĩ Lantheo VienDong
Áp lực sau khi sinh của phụ nữ ViệtLan Hương
Phụ nữ ngày nay và vấn nạn đa thêLan Hương
Lý do sinh lý quan trọng đối với chồng bạnTs Tâm Lý Trần Mỹ Duyệt
Mẹ Nấm: từ ‘tội nhân’ tới giải thưởng quốc tế Trà Mi-VOA
Hoa Kỳ, với Ngày Phụ Nữ Quốc Tế, 8.3.2017GS Trần Thủy Tiên
Những cánh bèo trôi ở GeylangTưởng Năng Tiến
Tôi có biết gì đâuPhạm Thị Hoài
Người “Phụ Nữ Sắt Thép” của Nước AnhTác Giả: Raymond T. Pronk.
Những khuôn mặt nữ tranh đấuRFA, 08/03/2017
Những phụ nữ mong con, chờ chồngCát Linh
8/3 - Những người Mẹ tranh đấu vì conHòa Ái
Bạn bè nói về Mẹ Nấm và Trần Thị NgaKính Hòa
Câu chuyện của những phụ nữ thành công trên đất MỹLan Hương
Thân phận một phụ nữ Việt ở lậu trên xứ MỹĐằng-Giao
Người phụ nữ chung tìnhx…
Cuộc sống của “cô dâu Việt” miền Tây bây giờ ra sao?Hòa Ái, RFA
Bà Bùi Thị Minh Hằng "sẽ tiếp tục đấu tranh mạnh mẽ hơn"Nhật Bình/Người Việt
Thành công chính trị của phụ nữ Mỹ gốc Việt trong năm 2016BBC, 23 tháng 1, 2017
Đỗ Thanh Vân, một phụ nữ VN oai hùng can đảm x…
Tết! Vì sao con không có Mẹ?Cát Linh, RFA
Cho một người phụ nữ, tháng ChạpTuấn Khanh
Một người Việt đoạt giải Nữ Hộ Sinh Xuất Sắc Quốc TếThanh Trúc
Cát hay là ngọc: Giằng xé giữa nỗi đau bị xâm hại tình dục và sự thậtYến Trinh
Út Bạch Lan: Nữ Vương bất tử trong lòng khán giảx…
Máy bay điện mặt trời: Bí quyết thành côngx…
Cấn Thị Thêu, người phụ nữ can trườngJ.B Nguyễn Hữu Vinh
Kế mưu sinh của phụ nữ biên giới phía BắcHải Ninh
Sầu nữ Út Bạch LanMặc Lâm
Vẻ đẹp nóng bỏng của Tân đệ nhất Phu nhân Mỹ Melania Trumpx...
Tại sao phụ nữ không tố cáo kẻ lạm dụng?Hải Ninh
Huma Abedin là ai?CBĐ
Những bà nội trợ "cô đơn"Thiên Thanh
Ôsin Ả Rập S.T.T.D Tưởng Năng Tiến
Ngày Phụ Nữ: Có những bà mẹ chọn chông gai Khánh An
Những người đàn bà còn ở lạiS.T.T.D Tưởng Năng Tiến
Tấm lòng của cô gái tử nạn khi giúp dân vùng nước lụt VienDongDaily.Com
Doanh nhân nữ thành đạt mang lại những thay đổi tích cựcThanh Trúc
Quyền của phụ nữ Việt Hoàng Giang
Cùng bay với Phi Đội Trời Xanh ở VirginiaCung Hoàng Kim
Cùng bay với Phi Đội Trời Xanh ở VirginiaCung Hoàng Kim
Những người đẹp Bắc Hàn trong nhà hàng sang trọng Bắc KinhThụy My
5 năm xâm nhập thế giới mại dâm Sàigòn: Tôi có sa ngã?x…
Nữ tiến sĩ gốc Việt thâm nhập thế giới mại dâm như thế nàotheo Cảnh Toàn (thực hiện)
Nữ tiến sĩ và 5 năm xâm nhập thế giới mại dâmx…
Chuyện kể của cô dâu "trinh nữ" 79 tuổi và mối tình giữa đường đứt gánh giờ nối lại Nguồn: Kaitlyn Chamberlin
Đánh đòn trẻ con, hại nhiều hơn lợiViệt Hà
Phụ nữ và con đường chính trị ở Việt NamHoà Ái
Mười sáu tuổi Ngọc Giàu chiếm giải Thanh Tâm 1960Ngành Mai
UNICEF: Sữa ngoài tiêu tốn 35% thu nhập một gia đình Việt ở mức trung bìnhViệt Hà
Janet Nguyễn - Nữ Thượng nghị sĩ gốc ViệtAnh Minh
LS. Nguyễn Thị Thúy - Viện trưởng gốc Việt đầu tiên tại đại học Hoa KỳThanh Trúc
Tản mạn về "Chiếc Áo Dài Việt Nam"Lê - Ngọc Châu
Betty Nguyễn - Nữ xướng ngôn viên nổi tiếng người Mỹ gốc ViệtAnh Minh
Elizabeth Phù - Nữ cố vấn gốc Việt của Tổng thống Hoa KỳAnh Minh
Câu chuyện nỗ lực bảo vệ công lý của một người nông dânThanh Trúc, phóng viên RFA
Geisha, nghề nối liền truyền thống với hiện đạiThu Hằng
Tháng Tư Đen tối và những kế hoạch của phụ nữ Việt hiện đạiHạ Vũ
Từ trẻ đường phố đến sinh viên xuất sắc quốc tếThanh Trúc
Nữ sinh tuổi 17 nhận học bổng từ 12 trường ĐH tốt nhất thế giới Lệ Thu
Quốc tế thiếu nhi nói chuyện những bà “mẹ trẻ con”Hạ Vũ
Nữ trợ thủ đặc biệt nhất của bà Hillary Clinton An ninh thế giới
Phụ nữ: Đi biểu tình là vì con cái chúng taHạ Vũ
Chuyện kinh doanh của phụ nữ ViệtHạ Vũ
Tháng Tư Đen tối và những kế hoạch của phụ nữ Việt hiện đạiHạ Vũ
Từ trẻ đường phố đến sinh viên xuất sắc quốc tếThanh Trúc
Nữ sinh tuổi 17 nhận học bổng từ 12 trường ĐH tốt nhất thế giới Lệ Thu
Khi phụ nữ tập khí côngHạ Vũ
Chuyện buồn người vợ tù cải tạo.. Trần Thanh Minh
Phụ nữ Việt Nam và việc cân bằng giữa công việc và cuộc sốngHạ Vũ
Vì một xã hội không bạo lực và xâm hại tình dụcHạ Vũ
“Truyền thống” đánh ghen và vấn đề nữ quyền ở Việt NamHạ Vũ
Trang Hạ và việc “Đấu tranh cho quyền bình đẳng” của phụ nữ Việt NamHạ Vũ
Chuyện về những người mẹ không danh phậnHòa Ái
Suy ngẫm về ngày 8 tháng 3 Hồng Hoa
Phụ nữ miền Nam trước 1975 và nayNguyễn Quang Duy
Ngày Quốc Tế Phụ Nữ ở Việt NamHạ Vũ
Lênh đênh thân phận Geisha tại Đông DươngThu Hằng
Phụ nữ Việt Nam và ngày Tết Nguyên TiêuHạ Vũ
Bị hãm hiếp và xém chút nữa là đã bị giết để lấy nội tạngJuliet Song
Lan Khuê, người con gái Việt Nam Dâu bể tang thương
Thêm các bằng chứng về ích lợi của việc cho con bú sữa mẹViệt Hà
Sinh lực phụ nữ đổ ra cho cái Tết như thế nào?Mặc Lâm
Ngày mùng 1 Tết có ý nghĩa gì với phụ nữ Việt Hạ Vũ
Phụ nữ Việt Nam sắm Tết như thế nào?Hạ Vũ
Việc đối nội đối ngoại dịp Tết của phụ nữ ViệtHạ Vũ
Chữ “Công” trong Tứ đức - Khổng Giáo trong đời sống phụ nữ Việt ngày nayHạ Vũ
Chữ “Dung” trong Tứ đức - Khổng Giáo trong đời sống phụ nữ Việt ngày nayHạ Vũ
Ước mơ của phụ nữ Việt Nam trong năm 2016Hạ Vũ
Chữ "Ngôn" trong Tứ Đức - Khổng Giáo trong đời sống phụ nữ Việt Nam ngày nayHạ Vũ
Món nợ đồng lầnHạ Vũ
Phụ nữ Việt & Đàn ông VNCao Bá Tuấn
Đàn bà Việt Nam thời Xã Nghĩa Nguyễn Bá Chổi
Chưa kịp mặc áo cưới đã trở thành nạn nhânNgọc Lan
Câu chuyện... khó tưởng: Hai bà cụ cùng ngày sanh, ngày tử Hoài Mỹ
Tại sao Hoa Hậu Thế Giới Canada không sợ những hăm dọa từ Trung Quốc?Joshua Philipp
Nhân ngày Nhà Giáo VN, nói về truyền thống “tôn sư, trọng đạo”Hạ Vũ
Phụ nữ Việt Nam và chuyện chính trịHạ Vũ
100 cô dâu Việt mất tích có thể rơi vào lò mổ nội tạng ở Trung Quốcx…
Mai Lệ Huyền, một "đệ nhất sexy" và một người phụ nữ bình thườngCát Linh
Việt Nam xếp thứ 5 thế giới về tỷ lệ nạo phá thai Hạ Vũ
Vai trò phụ nữ Việt Nam trong tiến trình dân chủ hóa đất nướcLuật Sư Đào Tăng Dực
Một góc tối xứ Hàn: Khi những cụ bà 70 tuổi phải ra đường bán dâm Lương Hồng Phúc / Trí Thức Trẻ
Người ở lạiHoa Mai
Phụ nữ Việt và thói quen làm đẹp nửa vời Hoàng Giang
Giáo dục giới tính có hiệu quả?Hạ Vũ
Những yếu tố sức khỏe cần lưu tâm với phụ nữ ở độ tuổi ngoài 50Việt Hà
Sinh hoạt của cô Cung Hoàng Kim ở Washington DC GS Trần Thủy Tiên
Muôn nẻo giữ chồngHạ Vũ
Cô dâu 14 tuổi và hành trình bị bán sang Trung Quốc Trà Mi
Cô gái trẻ dấn thân vào sứ mạng truyền thông vì người nghèo Trà Mi
Phật giáo và những ảnh hướng tới tiến trình bình đẳng giới ở VNHạ Vũ
Những thân cò thương binh Việt Nam Cộng HòaHạt Sương Khuya
"Trào lưu" mẹ đơn thân ở VNHạ Vũ
Những Hòn vọng phu thời nayHạ Vũ
Lời kể của những cô gái trẻ bị bán sang Trung QuốcHoàng Dung
Thân phận người quả phụ trong tuần lễ ngày 2 tháng 9 Lê Hải Lăng
Cô giáo Võ Thị Thanh Hải: Quá khứ đầy nghiệt ngã Huỳnh Anh Tú
Tranh đấu cho nhân quyền và quyền lợi của học sinh nghèo Cô giáo Võ Thị Thanh Hải
TQ tranh luận việc cấm phụ nữ độc thân đông lạnh trứng VOA
Những người khuyết tật và chuyện hôn nhânHạ Vũ
Lấy chồng là một quy luật bắt buộc?Hạ Vũ
Đằng sau cái gọi là “Kế hoạch hóa gia đình”Hạ Vũ
Chuyện cô gái sống qua nỗi kinh hoàng mang tên Nhà nước Hồi giáo x…
Thảm kịch con "cưng" giết cha mẹ đẻ Theo Toronto Life, Washington Post, National Post.
Bà Mẹ quê một đời đi tìm công lýThanh Trúc
10 người đàn bà đẹp nhất mọi thời đại Theo masculin. com
Từ cô bé “ở đợ” tới nước Mỹ ngày âyTrương Thị Thu Huyền
15 điều phụ nữ cần “khắc cốt ghi tâm” trong cuộc đờiTác giả: St (theo FB Đức Bảo Phạm)
Tình trạng đàn áp phụ nữ hoạt động vì nhân quyền ở Việt NamHải Ninh
Những nữ chính trị gia xinh đẹp nhất thế giới(Nguồn: Top10 for/Tổng hợp)
Phụ nữ Việt ở Đài Loan: Bạo lực gia đìnhHạnh Ly
Hoa hậu Nhật làm thay đổi cái nhìn xã hội?Rupert Wingfield-Hayes
Áo dài Việt Nam ở New YorkHải Ninh
Cô gái bán hoa thời nhà sản!Hiền Duyên
Lục bình trên dòng kinh đen Vũ Đông Hà
Những nữ lãnh đạo cộng đồng người ViệtHải Ninh
Những bà mẹ già không cô đơnHòa Ái
Chiếc áo dài 40 năm trên đất MỹHải Ninh
Việt Nam cho phép mang thai hộ Hải Ninh
Nữ tiến sĩ ở Mỹ nuôi con ở MỹHải Ninh
Đài Phát Thanh Chân Trời Mới phỏng vấn Cung Hoàng Kim, Miss Nebraska 2015x…
Bài thuyết trình chấn động của nữ thực tập sinh nổi tiếngNguyễn Thảo
Nghề làm móng của người Việt ở MỹHải Ninh
Trang Hạ: “Đàn ông về nhà chỉ ăn - tắm - ngủ khác gì con lợn“Theo afamily.vn
Tâm thư của một “con lợn” gửi nhà văn Trang HạX…
Những phụ nữ hoạt động dân chủ ở VN Hải Ninh, phóng viên RFA
Sách về những phụ nữ anh hùng ở Châu ÁHải Ninh
Những cô dâu Việt đón Tết ở nước ngoàiHải Ninh
Bình đẳng giới và nữ quyềnHải Ninh
Chuyện tình 40 năm Việt - MỹHải Ninh
Câu chuyện về 3 mẹ con bà Ngô Đình NhuKim Thanh
Câu chuyện tình Mỹ-Việt: David Brown - Tuyết Lê-BrownHà Giang
Blogger Đoan Trang: Cô gái thách thức những thử thách Trà Mi
Cô gái trẻ dấn thân vào sứ mạng truyền thông vì người nghèo
Nhà báo nữ trong thế giới Hồi GiáoHải Ninh
Nhà báo nữ trong thế giới Hồi GiáoHải Ninh
Hình ảnh nhạy cảm trên facebook và rủi roHải Ninh
Những phụ nữ tiêu biểu của năm 2014Hải Ninh
Những hiểu lầm về người đồng tính nữHải Ninh
Tạ Phong Tần, người phụ nữ phi thường Phạm Thanh Nghiên
Thân phận người con gái của Cần thơĐặng Mỹ Dung
Xem bói lấy chồngHải Ninh
Cô gái Việt Nam ơi... Hạt Sương Khuya
Cô gái Mỹ gốc Việt đoạt giải hoa hậu tiểu bang Nebraska Hải Ninh
Câu chuyện về tình mẫu tử
Trào lưu ăn kiêng Detox ở Việt NamHải Ninh
Phạm Thanh Nghiên - thân gầy đứng thẳng trong giông tố cuộc đời Vũ Đông Hà
Cấn Thị Thêu, người phụ nữ kiên trung của nông dân Dương NộiNguyễn Tường Thụy
Janet Nguyễn, người phụ nữ VN đầu tiên được bầu vào Thượng viện CaliforniaHoài Vũ
Phụ nữ dân tộc ở Ha Giang tham gia các dịch vụ du lịchHoài Vũ
Malala Yousafzai, người trẻ nhất được giải Nobel Hoà Bình Hoài Vũ
Nữ y tá hết lòng vì bệnh nhânHoài Vũ
Trào lưu sống thử ở Việt Nam Hoài Vũ
Vì sao bị đánh mà không bỏ chồngHoài Vũ
Những cảnh đời khốn khổ dưới đòn roiHoài Vũ
Phận nghèo lấy chồng Nam HànHoài Vũ
Hẹn hò trên mạngHoài Vũ
Chăm sóc sức khỏe sinh sản vị thành niênThanh Trúc
Bùi Thị Minh Hằng hơn cả Rosa Parks Nguyễn Ngọc Già
Bà Võ Thị Thắng từng bị ám sát hụt bởi các "đồng chí" của mình? Đào Hiếu
Chủ tịch Sang: "Có kẻ hiểm ác, giấu mặt đối xử bất nhân" với bà Võ Thị Thắng Hoàng Trần
“là mây cao là tiếng hát”Nguyệt Quỳnh
Con gái Đại tướng Cao Văn Viên nói về cuộc chiến Việt NamHà Giang/Người Việt
Mẹ tự tử để lấy tiền phúng viếng cho con đi học x…
Tâm sự của một người đàn bà Việt kiều đau khổ...Huyền Nguyễn
Vĩnh biệt Ca sĩ Quỳnh GiaoHuy Phương
Thân phận người con gái Cần ThơĐặng Mỹ Dung
Gái miền Tây lưu lạc xứ ngườiNhóm phóng viên từ VN
Nữ Thiếu úy Amanda Nguyễn xuất thân từ West Point, Hà Giang
Tạp ghi văn nghệ: Tracy Võ và hồi ký Small BambooNguyễn Mạnh Trinh
Nhìn nốt ruồi trên mặt phụ nữ đoán vận đào hoa An Hạ
Nhìn nốt ruồi đoán vận mệnh và tính cách chủ nhânNgọc Anh
Nhìn nốt ruồi trên mặt phụ nữ đoán vận đào hoa An Hạ
Nhìn nốt ruồi đoán vận mệnh và tính cách chủ nhânNgọc Anh
Cuộc đời trắc trở và con đường hoàn lương của nữ tướng cướptheo Đông Hưng, antd
Tuyệt chiêu mê hoặc đàn ông của bà lão trăm tuổi có 23 đời chồngtheo VTC News
“Thằng chồng Việt Kiều" của tôibài do bạn Bá Trần giới thiệu
Nhóm Bảo Vệ Sự Sống đến Âu ChâuTường An
Ngày quốc tế lao động và những lao động nữ Nhóm phóng viên từ VN
Xin chào các Chị các EmS.T.T.D Tưởng Năng Tiến
Tâm sự của 1 cô gái 16 tuổi quan hệ hơn 30 lần một ngày theo tintuckenh13.
Ngọc Đan Thanh: Loài hoa nở muộnĐức Hà
Cô dâu Việt và trở ngại ngôn ngữHoà Ái
Người đàn bà “hủi” thành tỉ phúLê Đức Dục - Đức Bình
Aline, Cô bé gốc Việt được làm Thi Sứ và mời vào Bạch ỐcĐinh Từ Thức
Bi kịch cuộc đời của người phụ nữ xấu nhất thế giớitheo Kênh 14.vn
Phụ nữ có gene BRCA 1 có thể phải mổ bỏ buồng trứng ở tuổi 35Việt Hà
Đỗ Thị Minh Hạnh: Anh thư nước Việt. Nguyễn Bắc Truyển
Viết về phụ nữ Việt NamVũ Hoàng
Schapelle Corby: Tiền là trên hết!Hưng Việt
Yulia Tymoshenko: Nàng không phải là thiên thần đâu nhé!Điền Phong
Làm thế nào để giảm nguy cơ tai biến mạch máu não ở phụ nữViệt Hà
Những con đường gạch và những cô gái của Làng Trinh Tiết Thanh Trúc
Lời kêu gọi đầu năm Giáp Ngọ 2014 của Phong Trào Phụ Nữ Việt Nam Hành Động Cứu Nướcx…
Ca sĩ Như Quỳnh, hạnh phúc và những đắng cayBăng Huyền
Chuyện về những 'má mì' tuổi teen Nguồn: AP, VOA
Hịch Chị Em Phụ NữNhất Hướng
Người vọng phu Hoàng SaNguyễn Minh
Những bà mẹ…anh hùngAlan Phan
Vợ của các phi hành gia Mỹ: Nước mắt sau ánh hào quangTheo Telegraph
Hội phụ nữ đầu tiên thực sự bảo vệ phụ nữ Huỳnh Thục Vy
Phụ Nữ Nhân Quyền bảo vệ nữ quyềnNguyễn Thị Yến Trang
Chúng ta là chị emMẹ Nấm
Hình ảnh người phụ nữ trong văn chương ViệtThu Hương
Ngày phụ nữ Việt Nam và quyền thực sự của phụ nữKính Hoà
Tâm sự người vợ tùTrần Khải Thanh Thủy
Mùa Thu trở lại Sikieu Thái LanTrần Trung Đạo
Đoạn kết buồn của một mối tình Ukraine - VietnamElena Elovikova
Tình trạng bạo hành phụ nữ ở Á ChâuThanh Trúc
Chuyện của một phụ nữ nghiện đánh bàiNgọc Lan/Người Việt
Người dược sĩ khuyết tật và ngôi nhà mơ ước Ngọc Lan